Selçuk Üniversitesi (SÜ) Tıp Fakültesi öğrencileri, savaş bölgelerinde ya da mülteci kamplarında vazife yapan pratisyen doktorların hastalara daha uygun hizmet verebilmesi için yapay zeka sistemi oluşturdu.
SÜ, 20 bin 197 kadro ve 100 binin üzerinde gencin müracaat yaptığı Havacılık, Uzay ve Teknoloji Şenliği TEKNOFEST 2021’in finalinde 3 kadroyla yer aldı. TEKNOFEST finalinde “Selçuk Med SOS Takımı” olarak çaba veren SÜ Tıp Fakültesi öğrencileri geliştirdikleri “SOS MEDİCAL” isimli yazılımla “Sağlık ve Birinci Yardım” kategorisinde birinciliği elde etti.
Selçuk Med SOS Kadrosu’nu kuran tıp fakültesi öğrencisi 4 stajyer tabip, kadro danışmanları SÜ Proje Uzmanı Sosyolog Zehra Büşra Şişman ile savaş bölgeleri ve mülteci kamplarında vazife yapan pratisyen tabiplere takviye olmak emeliyle yola çıktı.
Yapay Zeka Derneği ve SÜ Teknoloji Fakültesinin de takviyesiyle geliştirilen yazılım ile bölgede misyon yapan hekimlere yapay zeka takviyesi veriliyor. Ayrıyeten sisteme kayıtlı istekli uzman hekimler da teşhis ve tedavi noktasında bölgedeki tabibe yardımcı olabiliyor.
Bölgede misyon yapan hekim telefon, tablet ya da bilgisayarına yükleyeceği programla sisteme dahil oluyor. Teşhis koyamadığı hastalıkta programdan dayanak alan hekim, bulguları sisteme giriyor. Sistem de doktora yapay zeka, uzman hekim ya da laboratuvar dayanağı sağlıyor.
Yapay zeka bulgulardan yola çıkarak muhtemel hastalıkları doktora sıralıyor. Sisteme dahil olan uzman hekimlerden takviye istendiğinde de bulgu ve analizleri kıymetlendiren uzman hekim, bölgeden yardım isteyen tabibe muhtemel hastalıkları söylüyor.
Ekip danışmanı SÜ Proje Uzmanı Sosyolog Zehra Betül Şişman, AA muhabirine, 4 şahıstan oluşan ekibinin insanlık faydasına bir proje yapmak için birleştiğini söyledi.
Yıllardır savaş bölgesinde çalıştığını ve yaşanan sıhhat sorunlarını bildiğini anlatan Şişman, “Gönüllü olarak savaş bölgelerinde yaptığımız insani yardım ve acil sıhhat dayanak programlarında önümüze çıkan en temel sorunlardan biri bölgede uzman hekim olmayışı. Biz yazılımın Suriye prototipini bilhassa Suriye’de yaptık. İdlib ve Azez bölgesinde çalıştık.” dedi.
Şişman, yazılımı geliştirmelerinde mülteci kamplarında çalışan istekli tabiplerin sıhhat hizmeti verirken uzmanlık gerektiren teşhis ve tedavi konusundaki alanlarda sorun yaşamalarının hissesinin büyük olduğunu vurguladı.
Bahse ait İdlib bölgesinde yaşadığı bir olayı anlatan Şişman, şöyle devam etti:
“İdlib bölgesinde yaptığımız bir çalışmada büyük bir mülteci kampında yaygın bir uyuz olayı olduğu söylendi. 5 doktor arkadaşımla bölgeye gittik. Tabip arkadaşlarımız, acil uzmanı ve pratisyen doktorlardı, teşhis koymakta zorlandılar. 250 kilometre çıkıp Hatay’dan dermatolog alıp tekrar 250 kilometre yol giderek içeriye giriş yaptık. Bu türlü durumlar her saha çalışmasında sistematik olarak bizleri yoruyor. Buna bir deva bulalım dedik ve ‘dijital tıbbi karar takviye sistemi yazılımı’ oluşturduk. Bu yazılımla uzman hekim vazife yaptığı yerde, savaş bölgesinde ya da kampta istekli olarak çalışan tabibe dayanak veriyor. Kampa gelmesine gerek kalmadan iki tabibi buluşturuyoruz. Bunu oluşturmak için önemli bir yazılım bilgisine gereksinim vardı. Bu bahiste bize Yapay Zeka Derneği ve SÜ Teknoloji Fakültesi takviye oldu. Bunu yanı sıra tıp fakültesi öğrencilerimiz de ağır ders tempolarına karşın 1 yıl boyunca teknoloji ve yazılım dersleri aldılar.”
Grup kaptanı stajyer Dr. Arastou Shapouran ise geliştirdikleri projeyle ilgili şunları anlattı:
“Projedeki sistem hem sabit hem de portal halde uygulanmaktadır. Ayrıyeten yaptığımız adaptör sayesinde hem alandaki hastanelerde hem de kamplarda sistemimiz uygulanabiliyor. Yazılımı ve güvenliği ise makus kullanımlara karşı korumalıdır. Sistemimizde lisan farklılıklarını ortadan kaldırmak için hazırladığımız lisan programı sayesinde dünyanın her yerinde kullanılabilir.”
Birinci olduklarını duyduktan sonra tarifsiz memnunluk yaşadıklarını paylaşan Shapouran, “Bir sene evvel yaz devri herkes memleketine dönerken biz grup olarak fakültede kaldık. Gerekli eğitimleri alarak çalışmalarımızı sürdürdük.” tabirlerinin kullandı.
SÜ Tıp Fakültesinde stajyer Dr. Burak Kaan Taşdemir de ekip olarak çalışma konusuna karar verdikten sonra SÜ Teknoloji Fakültesi ve Yapay Zeka Derneği’nden takviye aldıklarını belirterek, şöyle konuştu:
“SÜ Tıp Fakültesi dekanlığının da bilişim laboratuvarında 3D yazıcılarla ve ekipmanlarımızla buradan eğitim aldık. Daha sonra robotik kodlama, yapay zeka üzere yazılımlar öğrendik. Öğrendiğimiz yazılımları tıbbi literatürle birleştirerek ortaya bir iş çıkardık.”
Stajyer Diş Doktoru Aysan Nayebi ise Selçuk Med SOS kadrosunda olmaktan ve insanlığın faydasına ürettikleri projeyle birinci olmaktan memnunluk ve gurur duyduğunu lisana getirdi.
Stajyer Dr. Hamed Ghorbaniproje çalışmaları boyunca kendilerine dayanak olan herkese teşekkür etti.
