Bakan Gül, İster yargı çalışanı, ister yargı mensubu olsun kişinin bitirdiği üniversite onun aldığı hukuk eğitimi, onun vereceği yargı hizmetlerinin çıtasını belirleyecektir” dedi.
Adalet Bakanlığı tarafından düzenlenen Hukuk Eğitimi Sempozyumu’na Yargıtay Lideri Mehmet Akarca, Danıştay Lideri Zeki Yiğit, HSK Lider Vekili Mehmet Akif Ekinci, HSK üyeleri, Bakan Yardımcıları, hukuk fakültesi dekanları başta olmak üzere çok sayıda akademisyen ve öğrenci ile hakim ve savcı adayları katıldı. Sempozyumun açılışında konuşan Adalet Bakanı Gül, adaletin herkesin ortak pahası söyledi. Yargı Islahatı Strateji Dokümanı (YRS) ve İnsan Hakları Hareket Planı’nda (İHEP) geniş yer verilen hukuk eğitimi kalitesinin arttırılması konusunda sempozyum datalarının büyük değer taşıdığını anlatan Bakan Gül, sunum yapacak akademisyenlere teşekkür etti.
HAKİMLİK VE SAVCILIK TÜM TARAFLARIYLA EKSİKSİZ İFA EDİLMESİ GEREKEN GÖREVLERDİR
Adalet Bakanı Gül, adaletin herkesin ortak pahası olduğunu, ‘insanı yaşat ki devlet yaşasın’ anlayışının temelinin adaletin yaşatılması olduğunu belirterek, “İnsan fakat adaletle yaşar” dedi. Yargısal adaletin verdiği kararların kişi hayatını direkt etkilediğini ve çok önemli sorumluluk gerektirdiğini vurgulayan Bakan Gül, yargının sorumluluğu ve misyonunun, yargısal adaleti kusursuz bir formda dikkat ve itinayla yerine getirmesi olduğunu kaydetti. Bakan Gül, hakimlik ve savcılık mesleğinin şahsî yanılgıyı kabul etmeyeceğini tabir ederek, “Hakimlik ve savcılık tüm taraflarıyla eksiksiz ifa edilmesi gereken vazifelerdir. Mecellede, hakim tanım edilirken ‘hakim, fehim, müstakim, emin, metin olmalıdır’ denilmiştir. Türk Yargı Etiği bildirgesi ile tüm yargı mensuplarının bu manada milletimiz ismine beklentisi ortaya konuldu. Etikte, ‘Doğruluk, tutarlılık, dürüstlük, eşitlik, ehliyet, liyakat ve kendini daima geliştirme perspektifleri Türk yargı mensuplarının olmazsa olmaz değerleridir’ denildi. Türkiye’de bilhassa bir yargı mensubunun bu özelliklere sahip olabilmesi için düzgün bir eğitim, sağlam bir kişilik ve kâfi hayat deneyimine sahip olması gerekmektedir.” diye konuştu.
YRS’DE HUKUK EĞİTİMİNE ÇOK KIYMETLİ YER VERİLDİ
Kimi yargı kararlarının toplum tarafından kabul görebileceğini, kimilerinin ise yargıya inancı zedeleyebileceğini tabir eden Gül, her iki sonucun da yargı mensubunun elinde olduğunu söyledi. Yargı mensubuna bu vasıfları sağlayanın eğitim ve hukuk olduğunu kaydeden Bakan Gül şöyle konuştu:
“Bu sebeple sayın Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan tarafından kamuoyuna açıklanan Yargı Islahatı Strateji Belgesi’nde (YRS) hukuk eğitimine çok kıymetli yer verdik. Bu çerçevede bilhassa hukuk fakültelerine girişte aranan muvaffakiyet ölçütü bildiğiniz üzere 2019 yılında evvel 190 binden 125 bine, artık de 100 bine yükseltildi. Bu bir başlangıçtır. Temel itibariyle hukuk fakültelerinde eğitim kalitesini arttırarak bu sürecin tamamlanması gerektiğine inanıyoruz. Nitelikli hukuk, nitelikli hukukçuyla lakin mümkün olur kanaatindeyiz. İster yargı çalışanı, ister yargı mensubu olsun kişinin bitirdiği üniversite onun aldığı hukuk eğitimi onun vereceği yargı hizmetlerinin çıtasını belirleyecektir.”
HUKUK FAKÜLTESİ TABELASI ASILMASI BİNAYI HUKUK FAKÜLTESİ YAPMAZ
Hukuk fakültesinin, hukuk mantığının nakşedildiği ve yansıtıldığı bir laboratuvar ve ömür uzunluğu sürecek adalet seyahatinin ana lisanının öğretildiği bir beşik olduğunu belirten Bakan Gül, nitelikli yargı mensubu yetiştirilebilmesi için eğitimin ehemmiyetini anlattı. Bir binaya hukuk fakültesi tabelasının asılmasının orayı hukuk fakültesi yapmayacağını tabir eden Bakan Gül, “Güncel hukuk vizyonunun ve eser üretme uğraşının kapısından içeri girmediği, akademik takımı yetersiz bir binaya hukuk fakültesi tabelası asılması onu hukuk fakültesi yapmaz. Yalnızca tabelayla olan bir bedel değildir. Hukuk fakültesi hukuk mantığının orada nakşedildiği yansıtıldığı bir laboratuvardır. Bir ömür uzunluğu sürecek adalet seyahatinin ana lisanının öğretildiği bu işin adeta beşiğidir. Geleceğin iddianamelerini, yargı kararlarını, savunma hakkını, mağdur hakkını, hak ve özgürlük perspektifini şekillendirir. Tekrar özgür fikrin hak bilimcinin eşitlik ve adalet hissinin da doğal ortamıdır.”
Hukuk fakültelerine muhtaçlığa nazaran öğrenci alınması gerektiğini vurgulayan Bakan Gül, sempozyumun sonuçlarının da Yükseköğretim Heyeti tarafından dikkate alınması gerektiğini söyledi.
OLGUNLUKLA MESLEĞE BAŞLAYANLAR DENEYİMLE BİLGE HUKUKÇULAR OLACAKTIR
Hukukçuların dünya görüşü ne olursa olsun karşısına çıkan tüm problemlerde hukukçu kimliğiyle tahlil bulması gerektiğini anlatan Bakan Gül, “Hak kavramının siyasi niyeti olmaz. Mağdurun ‘benden olanı, senden olanı’ olmaz, mağdur mağdurdur. Savunma hakkının, insan onurunun ‘ona göresi, bana göresi’ asla olamaz. İşte o olgunlukla mesleğe başlayanlar yıllar içerisinde edindikleri deneyimlerle bilge hukukçular olacaktır” dedi.
‘KİM OLSA BİREBİR KARARI VERİRDİ’ DEDİRTEBİLECEĞİMİZ KARARLAR İTİMAT DOĞURUR
Hukuk mesleklerine giriş imtihanının 1’inci Yargı Paketi ile getirildiğini belirten Bakan Gül, eğitim müfredatının gelişmesinin hukuk eğitiminin gelişmesi açısından değerli olduğunu söyledi. Bakan Gül, metodoloji, adalet psikolojisi, münasebet, hukuk lisanı, hukuk ideolojisi, hukuk sosyolojisi üzere alanların hukuk müfredatında çok daha güçlü bir halde yer alması gerektiğini belirterek, teorik ve pratik eğitimin iç içe olmasının ehemmiyetine değindi. Bakan Gül bu çerçevede hakim ve savcı yardımcılığının meclisin de takdiri ile hayata geçirilmesi ile, adliyenin tozunu yutan, belgelerin ne manaya geldiğini bilen, işin pratiğini çözen hakim ve savcıların kürsüye çıkmasını hedeflediklerini söyledi. Hukuk mesleklerinin faaliyet alanının çeşitli olduğunu anlatan Bakan Gül şöyle konuştu:
“Burada aslolan kanun adamı olmak değil, ezbercilikten uzak duran muhakeme yeteneği gelişmiş hukukçulara gereksinim var. Hukuk insanı, bir çarpım tablosu üzere kanun ezberleyen kişi değildir. Bilhassa burada tüm bu muhakeme yeteneği ile yargısal kararların çıtası daha güçlü olacaktır. Aksi takdirde apaçık hakaret olan bir şeye tenkit, apaçık tenkit olan bir kelama de hakaret nitelemesi karşımıza çıkabilir. ‘Kim olsa tıpkı kararı verirdi’ dedirtebileceğimiz ve görebileceğimiz ölçüde yargısal kararlar inanç doğurur itimat ortaya koyar. Hukuk fakültesinden mezun olacak bir genç arkadaşımız daha öğrencilik yıllarında daha hakim olmadan, bütün eğitim hayatı boyunca adalet figürünün gözü bağlıdır. ‘O ne demiş, bu ne demiş, ben ona bakmam evraka bakarım’ anlayışıyla, kültürüyle yetişirse hakim olduğunda işte bu adalet figürünün gözünün bağını açmaz ve evraka bakar, konjonktürden etkilenmez, kimin ne dediğinden etkilenmiş yalnızca kanıta bakar.”
HUKUK EĞİTİMİ MÜFREDATINA HUKUK TÜRKÇESİ DE DAHİL EDİLMELİ
Bakan Gül, kararların anlaşılabilir olması açısından yargıda Türkçe’nin hakikat kullanılmasının kıymetine de vurgu yaparak, “Karşımıza çıkan değerli bir başlık da hoş Türkçemizin kullanılmasıdır. Temel itibariyle yargı mercileri verdiği kararların mantık olgusu çerçevesinde Türkçe’yi hoş, anlaşılır formda kullanması da çok kıymetlidir. Hukuk eğitiminde bu çerçevede hukuk fakülteleri müfredatına Hukuk Türkçesi dersinin de olmasında yarar görüyorum. Bu hususun uzmanlar tarafından değerlendirileceğine inanıyorum.” dedi.
Anayasa’nın lisanının açık olmaması nedeniyle vakit zaman istismar edildiğini ve bu yüzden Türkiye’nin geçmişte ağır bedeller ödediğini anlatan Bakan Gül, “Toplumsal kontrat olan Anayasa’nın, toplumun lisanı olan hoş, berrak Türkçe ile Karacaoğlan’ın, Yunus Emre’nin lisanıyla bezenmesi gerekir. Tüm süreçlerde, hem metinlerde hem de kararlarda Türkçemizin en saf haliyle yer alması da eğitimde kıymetli bir başlıktır.” diye konuştu.
YARGITAY LİDERİ AKARCA: İNSAN SEVGİSİ VE NEZAKET ÜZERİNDE YÜKSELEN, DEMOKRATİK BEDELLERİ BENİMSEMİŞ HUKUKÇULARA MUHTAÇLIK VAR
Açılış merasimine katılan Yargıtay Lideri Mehmet Akarca, hukukun temel fonksiyonunun toplumsal barışı ve sistemi sağlamak, adaleti gerçekleştirmek, hak ve özgürlükleri korumak türel güvenliği temin etmek olduğunu anlattı. Hukukun hukukçulara emanet edildiğini belirten Akarca, hukuk eğitiminin kıymetini vurgulayarak şunları söyledi:
“Hukukçunun yazılı anlatım marifetinin üst düzeyde olmasını zarurî görüyorsak, lisans eğitimi de dahil olmak üzere tüm eğitim hayatını test imtihanlarıyla geçiren bir şahıstan âlâ hukukçu olmasını beklemek gerçekçi olmayacaktır. O halde hukuk eğitimi konusu ele alınırken lisans öncesi eğitim, lisans eğitimi ve lisans sonrası eğitim olmak üzere üç etaplı bir kıymetlendirme yapılabilir. Lisans öncesi eğitime gelince bir hukukçu analitik fikir ve sorgulama yeteneğine sahip olabilir. İçinde yaşadığı toplumu yakından tanıyan bir birey olarak toplumsal sorumluluk taşımaktadır. Bu niteliklerin ise öncelikle temel eğitim evresinde çocuklarımıza kazandırılması gerekir. İnsan sevgisi, hürmet, nezaket, müsamaha ve karşılıklı anlayış üzerinde yükselen demokratik pahaları benimsemiş hukukçulara gereksinim var. Aksi halde ne kadar uygun eğitim verilirse verilsin arzulanan niteliklere sahip hukukçuların yetişmesi mümkün olamayacaktır.”
Hukukçunun kalitesinin arttırılması için kimi yapısal önlemlerin alınması gerektiğini kaydeden Akarca, “Ölçemediğinizi denetim edemezsiniz. Denetim edemediğinizi yönetemezsiniz. Yönetemediğinizi geliştiremezsiniz. Bu nedenle geleceğin hukukçularını yetiştiren hukuk fakültelerinin ve öğretim üyelerinin muvaffakiyet seviyelerini şeffaflık ve hesap verilebilirlik unsurlarına nazaran ölçebilmeliyiz. Hukuk eğitimini ele alırken sıkıntının bu tarafı de ihmal edilmemelidir.” dedi.
DANIŞTAY LİDERİ YİĞİT: HUKUKÇULARIN MESLEKSEL EĞİTİMİNİN HAYAT UZUNLUĞU SÜRMESİ ELZEMDİR
Danıştay Lideri Zeki Yiğit de yaptığı konuşmada uygun bir hukukçu olmak için ideoloji, mantık, bilişim, sosyoloji üzere disiplinlerden yararlanılmasının, âlâ bir hukukçu yetiştirmek için de araştırmayı, sorun çözmeyi, stratejik düşünmeyi teşvik eden kısaca eğitim ve öğretim sürecinde öğrenciyi faal kılan bir sistemin kullanılmasının mecburî olduğunu vurguladı. Hukukçuların eğitiminin hukuk fakültelerindeki eğitim ile hudutlu kalmaması gerektiğini söyleyen Yiğit, “Hukukçuların mesleksel eğitimlerinin meslek hayatı boyunca sürmesi elzemdir.” dedi.
Adalet Bakanlığı Strateji Geliştirme Lideri Ertuğrul Çekin de hukukun her geçen gün değişmekte ve gelişmekte olduğunu belirterek, donanımlı ve uzman hukukçular yetiştirilebilmesi için zincirin her halkasının kıymetli olduğunu vurguladı.
Birçok üniversiteden 30 akademisyenin 8 farklı oturumla sunum yapacağı sempozyum, yarın da devam edecek.
