Alman sanatçı Robert Janitz, Sabahattin Ali’nin ünlü eserinden esinlenerek hazırladığı “Kürk Mantolu Madonna” sergisini İstanbul’da sanatseverlerle buluşturdu.
Janitz’in sergisi, Sevil Dolmacı Gallery’nin tarihi Villa İpranosyan mekanında açıldı. Sergide, sanatçının üzerinde çalıştığı “reverse portraits” (tersten portreler) serisinin yeni eserleri yer alıyor. Eserler, bakış, kimlik, hafıza ve temsil kavramlarını resimsel bir anlatımla ele alarak portre geleneğini tersine çeviriyor.
Sabahattin Ali’nin romanındaki Raif Efendi’nin Berlin’deki bir galeride gördüğü kadın portresinin yüzü ve bakışı, serginin duygusal merkezini oluşturuyor. Janitz, bu karşılaşmanın en belirleyici unsurlarını resimlerinde dışarıda bırakmayı tercih ediyor.
Sanatçının Anlatımı
Sergideki kadın figürleri izleyicilere sırtları dönük olarak betimlenirken, saç ve duruş üzerinden yeni bir kurgusal anlatım oluşturulmuş. Figürlerin arka planındaki kemerler ve kapılar ise mekanın sınırlarını belirsizleştiriyor.
“Kitapta hiçbir zaman gerçek bir görsel imge yoktur.”
Açılışta konuşan Robert Janitz, “Kürk Mantolu Madonna”nın öncelikle bir kitap olduğunu vurguladı ve eserde gerçek bir görsel imge sunmadığını ifade etti. Bu gizliliğe saygı duyduğunu belirten sanatçı, “Bir imge vermek istemiyorum. Maria Puder’in bakışlarını resmetmek istemiyorum.” dedi.
Raif Efendi ile Kendi Deneyimi
Janitz, romanda kendisini en çok etkileyen unsurun Raif Efendi’nin utangaçlığı ve yalnızlıkla baş etme zorluğu olduğuna dikkat çekti. 20 yaşında Berlin’de yaşadığını söyleyen sanatçı, Raif Efendi ile benzer bir deneyimden geçtiğini hissettiğini dile getirdi.
“Gerçekten onunla benzer olduğumu hissettim.”
Eserlerinde kullandığı renk paletinden de bahseden Janitz, çoğunlukla Mexico City’de yaşadığını ancak bu seride nostaljik bir atmosfer yaratan eflatun ve soluk pembe tonlarına yöneldiğini aktardı.
İstanbul ile Bağlantısı
Serginin düzenli olarak İstanbul’a gelen sanatçının beş yıllık süreçte daha önce de burada sergiler açtığını belirtmesi dikkat çekti. “Kendimi biraz İstanbullu hissediyorum,” diyen Janitz, Berlin’deki deneyimlerini de göz önünde bulundurarak kitabı tema olarak ele alma izni verdiğini ifade etti.
Kültürel anlatıyı doğrudan yeniden üretmek yerine romanın merkezindeki görme ve temsil meselelerini farklı bir perspektiften ele alan “Kürk Mantolu Madonna” sergisi, 12 Aralık’a kadar Sevil Dolmacı Gallery’nin Villa İpranosyan mekânında ziyaret edilebilecek.
