Türk bankacılık dalında hissedarların düşük değerlemelere karşı ataklarına BBVA da tarihi bir teklifle katıldı.
2011’de Garanti Bankası’na ortak olan ve 2014 ve 2017’deki alımlarıyla bankada hakim ortak pozisyonuna gelen BBVA, Garanti’de kalan tüm paylar için 12,20 TL’lik bir alım teklifinde bulundu. BBVA, kelam konusu hisselerin tamamının alınması durumunda 2,25 milyar euroluk bir ödeme yapmış olacak.
BBVA’nın bu adımı Türk bankacılık bölümünde değerlemelerin düştüğü bir devirde gerçekleşti. Fiyatın defter pahasına oranına bakıldığında Türk bankacılığında kesim ortalaması 2021 üçüncü çeyrek itibariyle 0,41 seviyesine kadar geriledi. Buna paralel formda Garanti Bankası’nın çarpanının da düştüğü izlendi. 2018 yılında 1’in üzerinde olan bu oran 2021 üçüncü çeyreği itibariyle 0,55’e düştü.
0,7 çarpan
Kelam konusu teklifle ilgili yapılan yatırımcı sunumunda yer alan finansal ayrıntılar Türk bankacılık bölümünün değerlemeleri açısından geldiği noktayı da gözler önüne serdi.
Buna nazaran kelam konusu teklifin Eylül 2021 itibariyle defter kıymetine oranı 0,7 olarak belirlendi. Öbür deyişle çarpan 0,7 olarak gerçekleşti.
‘Altın yıllar’da çarpanlar 4 düzeyini görmüştü
Türk bankacılık bölümü yabancı ilgisi bakımından altın devri 2000’li yılların ortasında yaşamıştı. Global finansal krize kadar süren bu periyotta yapılan yabancı alımlarında çarpanların yüksek olduğu izlendi. Bu devirde Türk bankacılık bölümündeki yabancı süreçlerinde çarpanlar 4 düzeyine kadar yükselmişti.
Belçikalı banka Dexia, Denizbank’ı 2006 yılında 3,9 çarpanla satın almıştı.
Mayıs 2006’da Yunan banka EFG Eurobank da, Tekfenbank’ı 3,68 çarpan ile bünyesine katmıştı. Ekim 2006’da Citi, Akbank’ın yüzde 20’sini 3,1 milyar dolara alırken çarpan 2,98 olmuştu. ING, 2007’de Oyakbank’ı 2,7 milyar dolara satın aldığında ise çarpan 3,6 düzeyindeydi.
Artan çarpanlarda o periyotta bankaların yükselen özkaynak karlılığının da tesirleri vardı. O devirde bankaların özsermaye karlılıkları yaklaşık yüzde 30’larda seyrediyordu. Faizlerin yüzde 70’lerden yüzde 10’lara indiği ortam da bankacılık için müspet atmosfer yaratıyordu. O devir yurtdışındaki bankalarda da değerlemeler yüksek düzeylerdeydi.
Global finansal krizden sonra yapılan ikinci tıp alımlarda bu çarpanların düştüğü izlendi.
Özsermaye karlılığının yüzde 15’lere indiği periyotta bankaların satış çarpanları 1,5’lar düzeyine geriledi. Örneğin Dexia, 3,9 çarpanla aldığı Denizbank’ı Sberbank’a sattığında bu sayı 1,3 ile sattı. Citi’nin Akbank paylarını sattığı çarpan 1’lere kadar gerilemişti.
Özkaynak kârlılığında gerileme eğilimi
Bankacılık kesiminde özkaynak karlılığının son devirde gerilediği izleniyor. Buna nazaran 2019 yılında kesim ortalama karlılığı yıllık yüzde 18 olurken, 2020’de bu sayı yüzde 11’e geriledi.
