Makine İhracatçıları Birliği (MAİB) tarafından yapılan açıklamaya nazaran, Kasım ayı sonunda Türkiye’nin hür bölgeler dâhil toplam makine ihracatı 21 milyar dolar oldu. Geçtiğimiz yılın birebir devrine nazaran yüzde 25 ihracat artışı gerçekleştirdiklerini belirten Makine İhracatçıları Birliği Lideri Kutlu Karavelioğlu, “Döviz kurundaki artış yatırımlardan daha fazla, makine ithalatını etkileyecektir. Yeşil ve dijital odaklı ikiz dönüşümde geri kalmamak ve ihracatta yakaladığımız ivmeyi sürdürebilmek amacıyla, makine teçhizat yatırımlarının yeni yılda da devam edeceğini, yerli imalatçılarımızın burada bir boşluk oluşmasına müsaade etmeyeceklerini düşünüyoruz. Sanayicimize 2022 yılı muhtaçlıkları için, yerli makine imalatçılarıyla işbirliği fırsatını vakit kaybetmeden değerlendirmelerini öneriyoruz” dedi.
Yılın birinci 11 ayı prestijiyle ihracatını bir evvelki yılın birebir periyoduna nazaran yüzde 25, 2019’un birebir periyoduna nazaran ise yüzde 17 artıran makine bölümünün hür bölgeler dâhil toplam ihracatı 21 milyar dolar oldu. Bu devirde 2,6 milyar doların üzerinde makine ihracatı yapılan Almanya’nın, özgür bölgeler hariç toplam makine ihracatı içindeki hissesi yüzde 14 olarak gerçekleşti. Türkiye’nin makine ihracatının 11 ayda 1 milyar dolar eşiğini geçtiği ülkeler ortasında ABD ve Birleşik Krallık da yer aldı.
“Rusya, Özbekistan ve Kazakistan’a özel stratejiler geliştirmeliyiz”
İhracatlarını üretimle değil re-exportla artıran Hollanda, Avusturya üzere ülkelerin pazarlarındaki aktivitelerini güçlendirmeyi planladıklarını, bu yıl yüzde 35’in üzerinde ihracat artışı sağlanan Rusya’ya yönelik faaliyetlerine de tekrar sürat verdiklerini belirten Karavelioğlu şunları söyledi:
“Rusya’nın gerek inşaat, tarım ve besin üzere kesimlere yönelik makinelere gerekse karbon-nötr içerikli makinelere olan talebi artarak devam edecek. Burada değerli fırsatlar olduğuna inanıyoruz ve ihracatçı firmalarımıza, bu coğrafyaya özel stratejiler geliştirmelerini tavsiye ediyoruz. Rusya ve Türkiye ortasında kurulacak bir makine köprüsü güçlü ve istikrarlı alakalar geliştirmenin değerli bir aracı olur. Rusya üzere, çabucak her makine kısmı için büyük potansiyel sunan Özbekistan ve Kazakistan’da da bölümümüzün gücünü sergileyen çalışmalarımız artarak sürecek.”
“Batıya mühendis kaybını durdurmalıyız”
Üretimde meydana gelmekte olan bölgesel ayrışmaların yılın son iki çeyreğinde belirginleştiğine ve bunun da gelecek yılın dış ticaret datalarında görülür yansımaları olacağına dikkat çeken Karavelioğlu kelamlarını şöyle tamamladı:
“Çin’in makine üretim artışındaki aşağı taraflı trend; fosil yakıtlara yönelik sınırlamalar, teknoloji şirketlerine yönelik önlemler yahut orta sınıfa yönelik takviyeler üzere çeşitli iç sıkıntılara bağlanıyor. Makine üretimini yüzde 11 artıran ABD ile yüzde 14 artıran AB ise 2019 üretim sayılarına şimdi yeni yeni ulaşıyor. Buna karşın kapasite doluluklarının yüzde 85’i aşmış olması da işletmelerin pandemide kıymetli hasar aldıklarını gösteriyor. Gelecek yıl için Avrupa mühendislik sanayilerinin ciro artış varsayımı yüzde 3,9 olarak belirlenirken, makina imalatında yüzde 4,9 hesaplandı. Yüksek enflasyon dikkate alındığında bu datalar bir yavaşlamayı işaret ediyor; nitelikli insan kaynağı meseleleri ve yeni varyantların tehdidine bağlanıyor. Yeni yatırımlardan sonra yüzde 25’e yakın kullanılabilir müsait kapasiteye sahip hale gelmiş Türkiye için bu süreç değerli bir fırsattır. Başta mühendislerimiz olmak üzere, yetişmiş insan gücümüzü transfer etmeyi prosedür ve alışkanlık haline getirmiş AB’ye daha fazla yetkinlik aktarmamak konusunda çok dikkatli olmalıyız. Yeşil ve dijital dönüşümün makine muhtaçlığı, gerek duyulacak fonları temin edecek idari ve ticari düzenekler netleştikçe büyüyecek, başta Ar-Ge ve yazılım olmak üzere nitelikli istihdama ihtiyaç de süratle artacaktır.”
