Mustafa Şentop, İtalya’nın önde gelen haber ajansları ANSA ve Nova’ya başka farklı röportaj vererek, milletlerarası gündemdeki mevzuları kıymetlendirdi.
ANSA’ya verdiği demecinde, Afganistan’la ilgili bir soru üzerine TBMM Başkanı Şentop, “Bu noktada milletlerarası toplumun, idarede kimin olduğuna bakmadan Afgan halkıyla dayanışma göstermesi gerekiyor. Afganistan’da derin bir insani ve ekonomik kriz var ve odaklanmamız gereken temel nokta burasıdır.” sözünü kullandı.
Şentop, “Mevcut durumda bizler, Afganistan’a rasyonel ve sağduyulu yaklaşmak ve buradaki yeni realiteyi görmek durumundayız. Taliban, ülkeyi büsbütün ele geçirdi ve Afganistan’ın hakim kümesi olarak ülkeyi yönetme gücünü elinde bulunduruyor.” değerlendirmesini yaptı.
ANSA’nın Libya ilgili sorusu üzerine Şentop, şunları söyledi:
“Libya’da seçimlerin planlandığı üzere 24 Aralık’ta yapılmasını destekliyor ve önemsiyoruz. Seçimlerin inançlı ve istikrarlı bir ortamda düzenlenebilmesi için Ulusal Birlik Hükümetinin yetkilerini, ülke genelinde pürüzlerle müsabakadan kullanabilmesi gerekmektedir. Gelecek hükümetten beklentimiz de çok açıktır; Libya’nın egemenliği, toprak bütünlüğü ve siyasi birliği korunmalı, ülkede tertip sağlanmalıdır.”
Türkiye-İtalya münasebetlerinde geçen nisanda Başbakan Mario Draghi’nin, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan için kullandığı tabirlerin ve bunun tesirinin sorulduğu Şentop, şu tabirleri kullandı:
“Maalesef Avrupa Birliği yönetiminin yaptığı kıymetli bir protokol kusurunun akabinde Mario Draghi’nin bu türlü bir söz kullanması çok bahtsızdı ve temelsizdi. Tekrar de bu krizi geride bırakmak için birtakım olumlu gelişmeler de yaşanmıştır. Sayın Cumhurbaşkanımız ile Başbakan Draghi son olarak 8 Eylül’de bir telefon görüşmesi gerçekleştirmiş ve ülkelerimiz ortasındaki üst seviye temasların devam ettirilmesi tarafındaki irade ortaya konmuştur.
Bugün, İtalya ve Türkiye, stratejik iştirake sahip dost ve müttefiklerdir. İtalya’nın ülkemizin AB üyelik sürecine ve Türkiye-AB alakalarının geliştirilmesine yönelik verdiği dayanaktan memnuniyet duyuyorum. Ayrıyeten iki ülkenin önünde büyük ekonomik fırsatlar bulunuyor. 2021 yılının birinci 7 ayındaki ikili ticaretimizin, salgın öncesindeki seviyeyi aşması bize bu mevzuda umut vermektedir.”
Şentop’un Nova ajansına verdiği demeç
TBMM Lideri Şentop, Nova ajansına verdiği demecinde de Türkiye-İtalya bağlantılarına yönelik, şunları kaydetti:
“Bugün baktığımızda da İtalya ve Türkiye, stratejik iştirake sahip dost ve müttefiklerdir. Mevcut stratejik ortaklığımızı ve ikili, bölgesel ve global mevzulardaki çok istikametli iş birliğimizi geliştirmeye ehemmiyet veriyoruz ve parlamenter düzeyde iş birliğini geliştirmek için uğraş gösteriyoruz. Parlamentolarımızın Dışişleri kurullarının da çok yakın bir ilgi içinde olduğunu biliyorum ve bu alakanın artarak devam ettirilmesinin yararlı olacağını düşünüyorum.”
İtalya ile olan ekonomik alakalara de farklı bir parantez açmak gerektiğini lisana getiren Şentop, “Salgın öncesinde ikili ticaret hacmimiz 20 milyar dolar civarındaydı ve İtalya, bizim için kıymetli bir ortak. Geçtiğimiz yıl, 977 milyon dolarlık yatırım yapan İtalyan yatırımcılar, ülkemize en fazla direkt yatırım yapan yatırımcılar olmuştur. Bu durum, Türkiye’nin İtalyan yatırımcılara sağladığı fırsatları birinci elden göstermektedir. Yatırımcıları teşvik etmek için salgın öncesinde sağlanan birçok fırsat bundan sonra da İtalyan yatırımcılara sağlanmaya devam edecek.” diye konuştu.
“Bildiriye şerh düştük”
G20’de “İnsanlar” başlığının, toplantının temalarından birisi olmasına karşın kabul edilmesi öngörülen deklarasyonda, göçle ilgili hiçbir vurgu olmadığına dikkati çeken Şentop, “Bu yüzden Türkiye olarak, böylesine kıymetli bir hususun deklarasyonda olması gerektiğini düşünerek metne bir şerh düştük. Şerhimizde de sığınmacı krizi konusunda milletlerarası toplumun daha fazla sorumluluk alması gerektiğini, bu yükün yalnızca komşu ülkelere bırakılamayacağını belirttik.” sözünü kullandı.
Afganistan konusu
Şentop, Afganistan ile ilgili olarak “Bu noktada, memleketler arası toplumun beklentisi de toplumun tüm farklı bölümlerinin temsil edildiği ve farklı seslerin duyulabildiği bir idarenin ihdas edilmesidir. Türkiye de başından beri, Afganistan’da kapsayıcı bir anlayışla hükümet kurulmasını desteklemiş; kurulacak hükümete tüm Afganların aidiyet hissetmesi gerektiğini belirtmiştir. Biz Türkiye olarak, geçmişte olduğu üzere gelecekte de Afgan halkının yanında olmaya devam edeceğiz.” değerlendirmesinde bulundu.
TBMM Lideri Şentop, Afganistan’da insani kriz yaşandığını münasebetiyle insanların burayı terk etmesinin görece anlaşılır bir durum olduğunu kaydetti.
“Göçün siyaset üstündeki derin tesirleri de Avrupa ülkelerinde yakinen hissedilmektedir”
Türkiye’nin 4 milyona yakın sığınmacıyla son 7 yıldır dünyada en fazla sığınmacıya müdafaa sağlayan ülke pozisyonunda olduğuna değinen Şentop, “2016’dan sonra Suriye’deki askeri varlığımızın en değerli sebeplerinden biri, terör koridorunu engellemenin yanında buradaki güvenlik ortamını tesis ederek sistemsiz göçü durdurmaktı. Artık de Afganistan-İran çizgisinden gelen göç dalgasının denetim altında tutulması gerekiyor.” sözünü kullandı.
Göç konusunun Avrupa’daki tesirlerine ait Şentop, şöyle devam eti:
“Göç, yalnızca ekonomik ve toplumsal boyutları olan bir sorun değildir. Göçün siyaset üstündeki derin tesirleri de Avrupa ülkelerinde yakinen hissedilmektedir. Bilhassa Orta Doğu ve Kuzey Afrika’dan Avrupa’ya yaşanan sistemsiz göç akınları ayrımcılık, yabancı düşmanlığı ve İslam düşmanlığının yükselmesine neden olmaktadır. Bu durum, çok sağ ve popülist partiler tarafından da ülkelerin demokratik ve özgürlükçü işleyişlerini tehdit edecek formda istismar edilmektedir.”
Türkiye’nin iklim değişikliğiyle gayreti
İklim değişikliğinin en sıcak ve acil tahlil gereken bahis olduğunu vurgulayan Şentop, Türkiye’nin üzerine düşeni yaptığını kaydetti.
Paris İklim Muahedesi’nin bu ay için TBMM’de onayladığına dikkati çeken Şentop, şu değerlendirmede bulundu:
“Böylece Türkiye de iklim değişikliği konusunda en değerli mutabakat olan Paris Muahedesi’nin bir kesimi olacaktır. Şunun da altını çizmem gerekiyor; Türkiye esasen muahede çerçevesindeki taahhütlerini yerine getiriyordu. Başka yandan iklim değişikliğiyle ilgili ulusal planlarımız da işlemekte. Ayrıyeten Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı’na ahenk için gereken aksiyon planını hazırlayıp devreye aldık. Biz tüm bunları yapmak zorundayız. Zira ülkelerimizin de içerisinde yer aldığı Akdeniz Havzası, global iklim değişikliğine karşı yerkürenin en hassas bölgelerinden birisidir.
Türkiye, iklim değişikliği ile gayret kapsamında bütün gerekli adımları atacaktır. Karbon salınımının minimize edilmesi, 2050’deki gayeye ulaşılması hatta bu istikamette örnek bir ülke haline gelinmesi TBMM’nin ana gayesidir. İlgili kurumlarımız da titiz çalışmalarına, yeni gelişmeleri takip ederek devam etmektedir.”
