Yücel Koç, parlamenter sistemde 1960’lı yıllardan beri bilhassa de 90’lı yıllarda olumsuz manada hafızalara kazınan ve Türkiye’nin onlarca yılını heba etmesine sebep olan koalisyon hükümetleri periyotlarını, Levent Kırca’nın bile tiplemeleri ortasında yer alan “Çaycı’nın intiharı” parodisiyle tekrar hatırlattı.
Yücel Koç, yazısında verdiği “Çaycı’nın İntiharı” parodisi örneğiyle Cumhurbaşkanlığı Sistemi ile parlamenter sistem ortasındaki farkı bir sefer daha gözler önüne serdi.
İŞTE LEVENT KIRCA’NIN O PARODİSİ
Levent Kırca’nın “Çaycının intiharı” parodisinde, parlamenter sistemde gömlek değiştirir üzere koalisyon hükümetlerinin değişmesine atıfta bulunuluyordu.
“TÜRKİYE’NİN İNTİHARI OLUR”
59. hükümet ile Recep Tayyip Erdoğan’ın Başbakan olarak başa gelmesi sonrası çok şeyin değiştiğini söyleyen Yücel Koç, Türkiye’nin çıkmaza süreklendiği ve her geçen gün ülke olarak gerilediği o koalisyon hükümetleri periyodundaki sisteme mümkün bir geri dönüşün “Türkiye’nin intiharı” olacağını lisana getirdi.
İşte Yücel Koç’un o yazısı:
Levent Kırca’nın 90’lardaki hükûmetleri anlatan parodisiydi; Çaycının intiharı.
Güldürü gereği biraz abartılı hicvedilse de trajikomik gerçeğin ta kendisiydi.
Hatırlamayana anlatayım;
***
Bir çaycı, inşaatın çatısında intihar etmek istemektedir.
Komiser Ahmet yanına masraf, kederini sorar.
“Artık hükûmetler değişmesin. Battım” der.
Sonra anlatır başından geçenleri…
Devlet dairesinde çaycılık yapmaktadır.
Öykü başlar…
Müdire Ayşe Hanım’ın istediği orta şekerli kahveyi hazırlayıp odasına sarfiyat.
Aa! Bakar koltukta bir adam oturuyor.
- Ayşe hanım nerede efendim?
- Ben Hasan Bey’im. Ayşe Hanım artık Kars’a gerçek yola çıkmış olmalı. Yerine ben atandım.
- Niçin ki?
- 53. Hükûmet işbaşına gelince, bütün takımlar değişti. Buraya ben atandım.
- Orta şekerli kahve içer misiniz?
- Bana sütlü kahve getir.
Çaycı ocağa döner. Ayşe Hanım hesabı ödemeden gitmiş, olan çaycıya olmuştur. “Gidip bulabildiğimden tahsilat yapayım, yeni müdürün de sütlü kahvesini vereyim” der.
Evvel memur Leyla ve Nalan Hanımların odasına dalar.
O da ne!
Onların da yerlerinde yeller esiyor, masaya oturan yeni memurlar “Buyur, bir evrak mı imzalanacaktı?” diye sormaktadır.
“Bari müdürü kaçırmayayım” deyip odasına seyirtir lakin ne fayda!
Hasan Beyefendi çoktan uçmuş, hatta ortada bir hükûmet daha değişmiş, 55. Hükûmetin atadığı yeni müdür koltukta oturmaktadır.
“Sen bana bir ada çayı getir” der yeni müdür.
Siz daha burada mısınız?
Akşam mesai bitimine kadar buradayım.
Parasını peşin almadan ocağa döner. Çırağın kelamları başından aşağı kaynar sular döker;
- Yeni hükûmet vatana-millete iyi olsun usta.
- 55’inci mi?
- Hayır, 56’ncı.
- Ne vakit değişti ulan?
- Az evvel.
- Yandık desene. Yeni gelen takıma ayran dağıtmıştık.
Çabucak koşar içeriye.
Masalardaki yüzler tekrar değişmiştir maalesef.
- 56. mısınız?
- Evet. Uzak yoldan geldik. Bize birer bardak su getir.
- Ötekiler nerede?
- Sivas’a sürgün.
Suları getirir. Neyse ki bu sefer tıpkı memurlar yerinde oturmaktadır.
Parasını alıp çıkmamaya kararlıdır bu kere.
Masanın önündeki koltuğa oturup, suyu bitirmelerini bekler.
O ortada ayakkabısının bağcığının çözüldüğünü fark eder.
Eğilip bağlar…
Kafayı kaldırır ki, memurlar yok.
Sonra odaya diğerleri girer apar topar.
Onların da üstlerini çıkarmaları ile giyinip gitmeleri bir olur.
Ve nihayetinde 59’uncu hükûmete kadar gelir öykü.
Çırağı “Abi çay götürelim mi?” diye sorar.
“Yok, bu işi kapattım gitti” der ve başından geçenleri anlattığı konu biter.
O bunları anlatırken komiser Ahmet de çoktan gitmiş, öykünün başından sonuna üç komiser değişmiştir.
İntihardan vazgeçen çaycı, “Gömlek değişir üzere hükûmetin değiştiği ülkede yapılacak en uygun şey nakliyecilik. Bundan sonra bu işi yapacağım” der ve parodi sona erer…
***
Artık kıssayı bırakıp, gerçeğe dönelim.
59. Hükûmet, Türkiye’nin istikrarı yakaladığı devrin başlangıcıydı.
Levent Kırca’nın hicvettiği evvelki hükûmetlerin tersine, AK Parti çok çetin imtihanları milletin dayanağıyla atlattı.
En nihayetinde Türkiye bir daha o yıllara dönmesin diye MHP ile birlikte parlamenter sistemi de tarihin çöplüğüne gömdü.
Bunu da Başkanlık sistemine yüzde 50+1 sonu getirerek, kendi işini zorlaştırma değerine yaptı.
Artık birileri çıkmış, tekrar Levent Kırca’nın parodisine dönelim diyor.
Kemal Amca ve Meral Abla’da öykü bol…
Gençler bilmez nasıl olsa, ikisi de “Eskiden Türkiye şöyle hoştu, bu türlü bilmem neydi” güzellemeleriyle baş bulandırıyor!
Olmaz da…
Velev ki başardılar…
Bu defaki çaycının değil, Türkiye’nin intiharı olur!..
