Tarım ve Orman Bakanlığı ile Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nce 81 ilde başlatılan Ulusal Biyolojik Çeşitlilik Envanter ve İzleme Projesi kapsamında daha önce canlı olarak görüntülenemediği için nesli tükendiği zannedilen Anadolu parsını, Cudi’de fotokapanla görüntüleyen ekipteki Prof. Dr. Ahmet Karataş açıklamalarda bulundu.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Türkiye’deki biyolojik çeşitliliği tespit edebilmek ve biyolojik çeşitliliği korunması amacıyla 2013 yılında Nuh’un Gemisi isimli projeye start verdi. Proje kapsamında 81 ilde ’Ulusal Biyolojik Çeşitlilik Envanter ve İzleme Projesi’ ekipleri kuruldu. Belirli bölgelere kızılötesi ve hareket sensörü bulunan fotokapanlar yerleştirildi. Çok sayıda öğretim üyesi, araştırmacı ve bakanlık görevlisinin katıldığı projede çok sayıda canlı türü tespit edildi.
Tüm illerden gelen biyolojik çeşitlilik envanter verileri Nuh’un Gemisi Ulusal Biyolojik Çeşitlilik Veri Tabanı’na girilerek, depolandı. Araştırmada damarlı bitkiler, memeli hayvanlar, kuşlar, iç su balıkları, sürüngenler, çift yaşamlılar, tohumsuz bitkiler ve omurgasız hayvanlar için çalışma yapıldı. Pars türünün de bulanabileceği illere ve bölgelere de çok sayıda fotokapan yerleştirildi. Fotokapanlar binlerce görüntü kaydetti.
75 YIL ÖNCE HAYVANAT BAHÇESİNDE FOTOĞRAFLANDI
Daha önce farklı illerde ölmüş halde görüntülenen Anadolu parsı, Türkiye’deki ilk kez canlı olarak İzmir Hayvanat Bahçesinde,1946 yılında, İstanbul Üniversitesi fotoğrafçısı Cafer Türkmen tarafından çekildi.
CUDİ DAĞI’NIN ÇEVRESİNDE PARS GÖRÜNTÜSÜ ÇEKİLDİ
Doğada canlı olarak görüntülenemeyen Anadolu parsı, Nuh’un Gemisi Projesi ile Şırnak’ın Cudi Dağı bölgesinde fotokapan ile görüntülendi. Şırnak ve çevresindeki illerde sırtlan, porsuk, çakal ve kurt gibi çok sayıda tür de tespit edildi. Anadolu parsının Türkiye’de bulunduğuna dair Makale, Prof.Dr. Ahmet Karataş, Dr. Şafak Bulut ve Dr. Burak Akbaba tarafından Mayıs 2021’de Almanya’da uluslararası yayınlanan Zoology in the Middle East dergisinde yayınlandı.
“TÜRKİYE’DE HAYVANLAR İÇİN BİR ENVANTER ÇALIŞMASI YOKTU”
Araştırma ekibinde yer alan Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Zooloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Karataş, “Dünyada ne kadar canlı türü var, üç aşağı beş yukarı biliyoruz ama Türkiye’de bu tip bir envanter çalışması bitkilerde daha iyi ama hayvanlar için böyle bir envanter çalışması yok. Neyi koruyacağız ne kadar koruyacağız, avlatılacaksa ne kadar avlatılacak gibi sorulara cevap verebilmek için hepsine bir envanter çalışması lazım, tıpkı insanlanların nüfus sayımı gibi” şeklinde konuştu.
“BİNLERCE GÖRÜNTÜYÜ İNCELEDİK İKİ FOTOKAPANDA PARS GÖRÜNTÜSÜ BULDUK”
Prof. Dr. Ahmet Karataş, “İllere fotokapan yerleştirildi. Binlerce fotokapan görüntüsü incelendi. Sadece Cudi Dağı civarında, iki fotokapanda istediğimiz görüntülere rastladık. Fotokapan kurma amacımız sadece parsı görüntülemek değildi. Her ilimizin envanter çalışmalarını yapmak biyolojik çeşitliliğini ortaya çıkarmaktı” dedi.
“TÜRKİYE’DE 70 BİN CİVARINDA CANLI TÜRÜ VAR”
Prof.Dr. Karataş, “Net bir rakam vermek zor ama yaklaşık 11 bin 800 bitki saksonumuz var. 2 bin 300 kadar mantar türü, hayvan türlerine gelince sayı sadece böcekler 35 binin üzerinde, balık, kurbağa, kuş ve memeliler gibi omurgalı hayvan gruplarımızın toplamı bin 345 tür toplamda yaklaşık 70 bin civarında canlı türümüzü şuan için söylemem mümkün. Dünya genelindeki orana dökecek olursak oldukça iyi bir durumdayız” diye konuştu.
“LEOPAR KULLANIMI DOĞRU BULMUYORUM. TÜRKÇE’Sİ PARS”
Prof.Dr. Ahmet Karataş “Pars, eski Yunanca’ya geçerek Leopar halini alıyor. Latince’de Leopardus oradan İngilizce’ye Leopard geçiyor. Sonra biz kendi malımızı Leopar olarak geri almaya çalışıyoruz. Türkçesi var bunun. Pars kelimesi ile söyleniyor. O yüzden ben leopar kullanımını doğru bulmuyorum” dedi.
