CUMHURİYET (AA) – Sakarya‘nın Hendek ilçesinde 3 Temmuz 2020’de 7 kişinin hayatını kaybettiği, 127 kişinin yaralandığı havai fişek fabrikasındaki patlamaya ait hazırlanan ikinci eksper raporu tamamlandı.
Ortalarında makine, kimya, inşaat, bilgisayar, elektrik ve elektronik mühendisleri ve tıpkı vakitte iş güvenliği uzmanlarından oluşan 7 kişilik eksper heyeti tarafından hazırlanan 127 sayfalık ikinci uzman raporu, Sakarya 1. Ağır Ceza Mahkemesine gönderildi.
Raporda, fabrikada 4 patlamanın meydana geldiği ve Çin Mahallesi diye tabir edilen yerde gerçekleştiği, birinci patlamanın misket üretim laboratuvarında gerçekleştiği, ikinci patlamanın kimyasal husus deposunda, üçüncü patlamanın misket depolarında gerçekleştiğinin anlaşıldığı belirtildi. Patlamaya sebep olabilecek ögelerin ateş, kıvılcım, statik elektrik, sürtünme, darbe, sıcak yüzeyler ve gibisi olduğu kaydedildi.
Misket laboratuvarına günlük olarak giren patlayıcı hususların çeşidi ve ölçüsü ila çalışacak personel sayısına ait rastgele bir kayıt, iş buyruğu ve gibisi evrakın bulunmadığı belirtilen raporda, “İlk eksper raporunda patlama çukurlarının çapları dikkate alınarak bu çukurlara neden olan patlayıcı ölçülerinin hesaplandığı ve yapılan hesaplamalar ve belge kapsamında yer alan depo kayıtlarının karşılaştırılması sonucunda Çin Mahallesi’nde tüzüğe alışılmamış halde üretim ve depolama yapıldığı belirtilmiştir. Evrak kapsamında yer alan bahse bahis rapor, sözler ve öbür dokümanlar dikkate alındığında üretilen gereç bileşenlerinin ilgili üretim alanında olması gereken ölçüden daha fazla ölçüde bulundurulmuş olduğu, üretim alanları ve depolarda yasal sonun üzerinde patlayıcı gereç bulundurulduğu ve bu materyal ölçüsüne ait sağlıklı ve planlı bir takip sisteminin oluşturulmadığı anlaşılmaktadır.” sözü kullanıldı.
Raporda, fabrikanın kimi kısımlarında elektrik tesisatının mevzuata karşıt halde yapıldığı, statik elektrik ihtimalinin gözardı edildiğinin anlaşıldığı belirtilerek, risk değerlendirmelerinin yapılmadığının anlaşıldığı aktarıldı.
Depoların inşasında en az güvenlik uzaklıklarının dikkate alınmamış, duvarların yanmaz, sızdırmaz biçimde tasarlanmamış, etraflarının sütre, duvar, tel örgü ve gibisi halde çevrilmemiş, statik elektriğe karşı gerekli tedbirlerin alınmamış olduğunun anlaşıldığı belirtilen raporda, iş sıhhati ve güvenliği tedbirlerinin eksiksiz formda alınıp ve alınmadığının denetim edilmemesi, emniyetsiz çalışmayı önleyecek nezaretin sağlanmaması konularının dava konusu olayın gerçekleşmesinde tesirli olduğunun değerlendirildiği anlatıldı.
Raporda, iş yerinde inançlı çalışmanın sağlanması, çalışanların sıhhat ve güvenliklerinin temininin iş verenin vazife ve sorumluluğunda olduğu aktarılarak, “Dava konusu olayda patlayıcı husus üretimi üzere çok tehlikeli işlerin yapıldığı iş yerinde inançlı çalışmayı sağlamak üzere gerekli tertibin yapılmaması, patlama tehlikesine karşı gerekli tedbirlerin alınmamış olması nedeniyle Yaşar C. ve Ali İstek Ergenç C’nin asli kusurlu oldukları değerlendirilmiştir.” tabiri kullanıldı.
Öbür sanıklar Hasan Ali V, Asiye A, Ahmet Ç, Aslı B. ve Erşan Ö’nün tali kusurlu olduklarının değerlendirildiğin kaydedildiği raporda, “Davaya bahis olayın meydana gelmesinde raporda bahsedilen iş sıhhati ve güvenliği önlemleri alındığında yaşanan olayın meydana gelmeyeceği münasebetiyle meydana gelen olayın önlenebilir nitelikte bir olay olduğu, bu durumda kaçınılmazlıktan kelam edilemeyeceği bedellendirilmektedir.” sözleri kullanıldı.
Süreç
Sakarya’nın Hendek ilçesi Yukarıçalıca mevkisinde yaklaşık 15 dönüm arazi üzerine şurası havai fişek fabrikasında 3 Temmuz 2020’de saat 11.15’te meydana gelen ve olay yerine 50 kilometre aradaki kentin birçok noktasından duyulan patlamalarda 7 kişi hayatını kaybetmiş, 127 kişi yaralanmıştı.
Patlamaya ait gözaltına alınan ortalarında fabrika sahibinin de bulunduğu 5 kuşkulu tutuklanmış, bir kuşkulu ise isimli denetim koşuluyla özgür bırakılmıştı. Öte yandan, patlamada yaralanan Ahmet Ç ise davada müşteki sanık olarak yargılanıyor.
Denetimli imha maksadıyla Adapazarı ilçesi Taşkısığı mevkisine getirilen fabrikadaki patlayıcıların 9 Temmuz’da saat 11.35’te kamyondan indirildiği sırada meydana gelen patlamada da 3 asker şehit olmuş, 8 jandarma çalışanıyla kamyon sürücüsü yaralanmıştı.
Birinci patlamaya ait soruşturmayı yürüten Hendek Cumhuriyet Başsavcılığınca hazırlanan fezleke, Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığına gönderildi. Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığınca ortalarında fabrika sahiplerinin de bulunduğu 7 kuşkulu hakkında hazırlanan 27 sayfalık iddianame, 1. Ağır Ceza Mahkemesince kabul edilmişti.
İddianamede, 7 sanığın “bilinçli taksirle birden fazla kişinin vefatına ve yaralanmasına neden olma” kabahatinden 2 yıl 8 aydan 22 yıl 6’şar aya kadar mahpusla cezalandırılması talep ediliyor.
Mahkeme sürecinde iş güvenliği uzmanı Aslı B’nin ikinci celsede isimli denetimle tahliyesine karar verilmişti. Üçüncü duruşmada tahliye edilen sorumlu müdür Asiye A. ve ustabaşı Erşan Ö, Sakarya Cumhuriyet Başsavcılığı ve kimi müşteki avukatlarının itiraz üzerine tutuklanmış, bu sanıkların avukatlarının tekrar üzerine ise tahliye edilmişti.
