Osmanlı donanmasının önemli figürlerinden biri olan Cezayirli Gazi Hasan Paşa’nın Kasımpaşa’daki tarihi komutanlık binası, 1906 yılından bu yana eğitim faaliyetlerine ev sahipliği yapıyor. Bu yapı, geçirdiği farklı dönemlerin ardından günümüzde Cezayirli Gazi Hasanpaşa İlkokulu olarak öğrencilerine hizmet ediyor.
Cezayirli Gazi Hasanpaşa İlkokulu Müdürü Ramazan Oğuz Ercan, okulun tarihi hakkında bilgi vererek,
“O ruhu, o tarihi akışı, bir şekilde sizden neredeyse 250 yıl önce birilerinin burada olduğunu bilmek mükemmel bir duygu.”
dedi. Ercan, bu tarihi atmosferin eğitim ruhuna yansıdığını ifade etti.
Cezayirli Gazi Hasan Paşa, 1710-1790 yılları arasında yaşamış ve Osmanlı denizciliğinde önemli bir yere sahip olmuştur. Gelibolu’da dünyaya gelen Hasan Paşa, genç yaşta denizcilikle tanışarak Osmanlı donanmasında çeşitli görevlerde bulunmuş ve zamanla Kaptan-ı Derya unvanına kadar yükselmiştir. Kaptan-ı Deryalık dönemi sırasında Kasımpaşa’da kendi imkanlarıyla inşa ettirdiği komutanlık binası, o dönemde donanmanın merkezi olarak kullanılıyordu.
Tarihi Yapının Geçmişi
Tarihi binanın çevresi, yapıldığı dönemde oldukça farklıydı. Binanın önünden dere geçiyor ve çevresinde donanmanın ihtiyaçlarına hizmet eden alanlar yer alıyordu. Kayıkhane olarak kullanılan bölümün bugünkü Salhane Sokağı’na kadar uzandığı biliniyor. Ayrıca, Hasan Paşa’nın ikamet ettiği malikanenin ilerleyen yıllarda deniz askeri hastanesi olarak kullanıldığı kaydedilmiştir.
Hasan Paşa’nın ölümüne dek komutanlık binası olarak işlevini sürdüren bu taş yapı, zaman içinde farklı işlevler üstlenmiştir. Osmanlı döneminde uzun süre tekke olarak kullanılan bina, bir dönem ordunun aşhanesi olarak da hizmet vermiştir.
Eğitimle Buluşması
20. yüzyılın başlarında yeni bir kimlik kazanan bu tarihi yapı, 1906 yılında eğitimle buluştu. O tarihten itibaren ilkokul olarak kullanılmaya başlanmış ve Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte Milli Eğitim Bakanlığına bağlanmıştır. Eğitim faaliyetleri 5 yıllık ilkokul düzeyinde sürdürülmüştür.
1997-1998 eğitim öğretim yılında zorunlu eğitimin 8 yıla çıkarılmasıyla ilköğretim okuluna dönüştürülen kurum, 2013-2014 eğitim öğretim yılında yeniden 4 yıllık ilkokul statüsüne geçmiştir. Bugün yaklaşık 700 öğrenciyle ikili eğitim sisteminde faaliyet göstermektedir.
Kasımpaşalıların Sahiplenmesi
Müdür Ercan, okulun Kasımpaşalılar tarafından sahiplenildiğini belirterek,
“Özellikle Kasımpaşa’nın yerlisi tarafından çok iyi korunan, çok sevilen bir okul.”
ifadelerini kullandı. Okulda toplamda 16 derslik bulunmakta ve yaklaşık 700 öğrenci ikili eğitim almaktadır.
Ercan, iki yıldır okulda görev yaptığını belirterek tarihi bir binada bulunmanın kendisinde oluşturduğu duyguyu şu şekilde açıkladı: “Bu da eğitim ruhuna yansıyor. Tarihi bir şekilde öğrencilere veya öğretmene de lanse ettiğinizde onlar da o hissiyatı yaşıyor.”
