ZEYNEP BAYAR
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı’nın (UNDP) düzenlediği “İklimce Sohbetler COP26 Özel Oturumu”, Etraf ve Şehircilik Bakan Yardımcısı ve Türkiye’nin İklim Değişikliği Başmüzakerecisi Prof. Dr. Mehmet Emin Birpınar, Birleşik Krallık Ankara Büyükelçisi Sir Dominick Chilcott ve UNDP Türkiye Mukim Temsilcisi Louisa Vinton’ın iştirakiyle İngiltere Büyükelçiliği’nde gerçekleşti.
Global ortalama sıcaklık artışının endüstrileşme öncesi periyoda nazaran 2°C’nin altında tutulmasını amaçlayan Paris İklim Muahedesi, Türkiye’de 7 Ekim 2021 tarihinde yürürlüğe girdi.
Türkiye, mutabakata birinci olarak Nisan 2016’da imza atmasına karşın uzun yıllar mutabakat çerçevesinde gelişmiş bir ülke olarak kabul edilmemesi gerektiğini ve tarihi boyutlardaki global karbon emisyonlarının çok küçük bir kısmından sorumlu olduğu görüşünü savunmuştu. Paris İklim Anlaşması’nın gelişmekte olan ülkelerin mutabakat yükümlülüklerini yerine getirmesi emeliyle mali yardım almasına müsaade veriyor olması, Türkiye’nin mutabakat için finansal takviye alma ihtimalini de akıllara getirmişti.
Politico ve Reuters’da yayımlanan haberlerde, Türkiye’nin Paris İklim Mutabakatı’nın belirlediği pak güç gayelerini karşılamak emeliyle Dünya Bankası, Fransa ve Almanya’dan toplamda 3,1 milyon euroluk kredi alacağı belirtilmişti.
UNDP’nin düzenlediği söyleşide açıklamalarda bulunan Etraf ve Şehircilik Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Mehmet Emin Birpınar, “Paris Anlaşması’nı imzalamıştık lakin bizim bulunduğumuz sıkıntı pozisyon itibariyle, taraf olma süreci önemli müzakereler gerektiriyordu. Zira, Türkiye öteki 197 ülkeden farklı bir pozisyonda. Maalesef, Türkiye gelişmiş ülke sınıfında değerlendirilmiş. Hem emisyon azaltımı yapması gereken, hem de başka ülkelere finans yardımı yapması gereken ülke olarak belirlenmişti.” dedi.
“Bu treni de kaçırırsak, tahminen de G-20 ülkesi bile olamayacağız”
Önümüzdeki süreçte, daha fazla çevreyi ön plana alan, etraf dostu bir kalkınma modelinin olduğunu vurgulayan Birpınar, “Bu trene Türkiye’nin binmesi gerekiyor. Bu treni de kaçırırsak, dünyanın tahminen de G-20 ülkesi bile olamayacağız. Lakin, Türkiye bu trene binerse, bu uğraşlı çalışmaları da devam ettirirse ve inanırsa bu işe 2053 üzere karbon nötr gayelerini de koyarsa, dünyanın en güzel 10 iktisadından biri olacaktır.” tabirlerini kullandı.
Birpınar, Paris Anlaşması’nın gerekliliği olarak, gelişmiş ülkelerin gelişmekte olan, az gelişmiş ve küçük ada ülkelerine her yıl 100 milyar dolarlık mali yardım yapması gerektiğini söyledi. Bunun 50 milyar dolarının emisyon azaltımı projelerinde kullanılması gerektiğini belirten Birpınar, öteki 50 milyar dolarının da adaptasyon projelerine harcamasının hedeflendiğini açıkladı.
“Türkiye’deki mülteciler, çevresel altyapıya çok önemli yük getiriyor”
Aşikâr mevzularda AB’nin etraf projelerine dayanak vermesi gerektiğinin altını çizen Birpınar, Türkiye’deki yaşayan göçmen sayısı ile çevresel altyapı sorunu hakkında şu sözleri kullandı:
“Türkiye’de 5 milyona yakın mülteciyi konuk ediyoruz. Bu konuk etmesi yalnızca onların karnının doyurulması ve huzur içerisinde bu ülkede yaşaması değil, tıpkı vakitte onların getirdiği öteki yükler de var. Çevresel altyapıya çok önemli yük getiriyorlar.
Geçenlerde Alman mevkidaşlarımıza şunu söyledim: Berlin’in nüfusu 1 milyon, şu an orası 2 milyon olsa hangi kentin arıtma tesisi bu kapasiteyi karşılayacak? Hangi suyu oraya vereceksiniz? Etrafla ilgili altyapılar kıymetlidir. Türkiye’nin AB etraf altyapısına ulaşabilmesi için kişi başına 1000 euro para harcaması gerekiyor. Bu ne demektir? Türkiye’nin 80 milyar euroya gereksinimi var demektir. Bir de bunlara göçmenler gelince, onların da desteklenmesi gerekiyor.”
