TAHSİN AKÇA
AK Partili milletvekilleri tarafından hazırlanan 8 unsurluk Birtakım Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Başkanlığı’na sunuldu.
Teklifte stokçuluğa karşı hür piyasayı bozucu faaliyetlere ait cezaların artırılması, limanların işletme müddetlerinin uzatılması ve elektrikte arz güvenliğini artırmaya yönelik dayanağı de içeren değerli düzenlemelere yer verildi.
18 limanın işletme müddeti 49 yıla uzatılıyor
Türkiye Denizcilik İşletmeleri Anonim Şirketi ve Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demir Yolları İşletmesi Genel Müdürlüğüne ilişkin limanların özelleştirme sonucu imzalanmış 49 yıldan az vadeli kontrat mühletleri; müracaat gerçekleştirilmesi ve mukaveleden kaynaklanan tüm yükümlülüklerin yerine getirilmesi ile davalardan vazgeçilmesi halinde 49 yıla kadar uzatılacak. Yeni kontrat bedeli ise Sermaye Piyasası Kanunu’na nazaran değerleme yapmaya yetkili en az iki kuruluş tarafından tespit edilecek.
Kelam konusu düzenleme 13’ü Türkiye Denizcilik İşletmeleri, 5’i de TCDD bünyesindekiler olmak üzere 18 limanı ilgilendiriyor.
1997 ile 2013 yılları ortasında özelleştirilmiş bu limanlar ortasında Mersin Limanı, İskenderun Limanı, Bandırma Limanı, Derince Limanı, Antalya Limanı, Galataport, Çeşme Limanı, Trabzon Limanı, Tekirdağ Limanı ve Marmaris Limanı da bulunuyor.
Esere erişimi engelleyene ceza alt sonu 2, üst sonu 4 katına çıkıyor
Perakende Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’daki cezalarda da artışa gidiliyor. Son günlerde stokçulara yönelik caydırıcı cezalar getirileceği belirtiliyordu. Teklifte buna ait düzenlemeye de yer verilmiş. Üretici, tedarikçi ve perakende işletmelerin piyasa istikrarını ve özgür rekabeti bozucu faaliyetleri ile tüketicinin mallara ulaşmasını engelleyici faaliyetlerde bulunanlara uygulanan idari para cezasının alt ve üst hududu yükseltiliyor. 50 bin lira olan ceza alt sonu 100 bin liraya, 500 bin lira olan üst hudut ise 2 milyon liraya çıkarılacak. Düzenleme 1 Ocak 2022 tarihinde yürürlüğe girecek.
Pandemi sonrası yönetmelik çıkmıştı
Pandemi devrinde arz-talep dengesizliği ortaya çıkınca 28 Mayıs 2020 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Haksız Fiyat Kıymetlendirme Şurası Direktörlüğü ile fevkalâde hal, afet ve ekonomik dalgalanma periyotları ile başka acil durumlarda üretici, tedarikçi ve perakende işletmelerin fahiş fiyat artışı ve stokçuluk uygulamalarının tespit edilmesi halinde bu faaliyetleri yapan kişi ve kurumlara ceza verileceği belirtilmişti
Yenilenebilir güç yatırımlarına yerli katkı fiyatı teşviki
Kelam konusu teklifle ayrıyeten güçte arz güvenliğini artırmak hedefiyle yenilenebilir güç yatırımlarında yerli ekipman ve öteki eserlerin teşvik edilmesine de yer verilmiş. Buna nazaran Yenilenebilir Güç Kaynaklarının Elektrik Gücü Üretimi Hedefli Kullanımına Ait Kanun kapsamında, 30 Haziran 2021’den sonra işletmeye girecek kapasite artışları, işletmeye giriş tarihinden itibaren yerli katkı fiyatından yararlanacak.
1 Temmuz 2021’den 31 Aralık 2025’e kadar işletmeye girecek YEK evraklı üretim tesislerine uygulanacak olan fiyatların ve yerli katkı fiyatlarının, 1 Ocak 2021’den itibaren ve birincisi 1 Nisan 2021’de olmak üzere üçer aylık devirler halinde, her yıl Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında belirlenen sisteme nazaran güncellenmesine karar verilmişti.
Lakin yapılacak güncellemeler bakımından ABD Doları sent/kWh cinsinden bir tavan fiyat belirlenmişti.
Tavan fiyatlar ise şöyle tespit edilmişti
- Hidroelektrik üretim tesisleri için 6,40 (ABD Doları sent/kWh)
- Rüzgar ve güneş gücüne dayalı üretim tesisleri için 5,10 (ABD Doları sent/kWh)
- Jeotermal gücüne dayalı üretim tesisleri için 8,60 (ABD Doları sent/kWh)
- Biokütleye dayalı üretim tesislerinde çöp gazı yahut atık lastiklerin işlenmesi sonucu ortaya çıkan yan eserlerden elde edilen kaynaklar için 5,10 (ABD Doları sent/kWh)
- biyometanizasyon için 8,60 (ABD Doları sent/kWh), termal bertaraf için 8 (ABD Doları sent/kWh)
Arz istikrarı için otoprodüktörlerin piyasa hissesi iki katına çıkarıldı
Ayrıyeten elektrik üretiminde kaynak dengesizliğine karşı güçte arz güvenliğini artırmak hedefiyle yeni bir düzenleme Resmi Gazete’de yayınlandı.
6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun 7. hususunda yapılan değişiklikle otoprodüktör elektrik üretim lisansı sahiplerinin bir takvim yılı içinde elektrik gücü üretim ölçüsünün en fazla yüzde 20’sini piyasada satabileceğine ait karar yüzde 40’a yükseltildi.
Elektrik kaynak istikrarında şimdi hidroelektriğin hissesinin kâfi düzeye gelememesi ve yenilenebilir güç yatırımlarının da kısa müddette süratle devreye alınmasının kelam konusu olmaması nedeniyle otoprodüktör tesislerinin hissesi artırılarak arz istikrarı kurulmaya çalışılacak.
