Son aylarda birçok alanda kendini gösteren stokçuluk, ilaç üzere epey hayati bir bölümde de yaşanmaya başladı. İlaçların fiyatlandırılmasında baz alınan döviz kuru düzeyi, her yıl şubat ayının üçüncü haftasında güncelleniyor.
Mevcut durumda ilaçların fiyatlandırmasında kullanılan avro kuru 4,58 TL civarında bulunuyor. Lakin bugün yeni kur, 15 TL’nin üzerinde seyrediyor. Makasın, dövizdeki son yükselişle bu kadar açılması, önümüzdeki ay yapılacak “ilaç fiyatlarına özel” kur güncellemesi oranlarının da “yüksek miktarda” olacağı beklentisini kuvvetlendirdi. Bu beklenti sebebiyle piyasada birçok ilaçta “bulunabilirlik” problemi baş gösterdi.
“ZAMDAN SONRA VERİYORLAR”
Hususla ilgili değerli açıklamada bulunan Tüm Eczacı Patronlar Sendikası Lideri Nurten Saydan; bilhassa antibiyotikler, çocuk şurupları, burun spreyleri üzere ilaçların bulunamadığını, bu durum nedeniyle hem vatandaş hem de eczacıların mağduriyet yaşadığını belirtti. Saydan “Şubat ayında gerçekleşecek ilaç avro kuru güncellemesi nedeniyle, ecza depoları ve ilaç firmaları stoklarındaki ilaçların sevkiyatını asgarî düzeyde tuttuklarından, piyasada bulunmayan ilaç sayısında süratli artış yaşanıyor. Şubatta fiyat değişikliği geçerli olduktan sonra da kelam konusu ilaçlar bir anda piyasaya çıkıyor. Bu durum, birtakım firma yahut dağıtım kuruluşlarının, kelam konusu ilaçları stok yaparak, eczaneleri ve münasebetiyle vatandaşı mağdur ettikleri tarafında kanaat oluşmasına sebep oluyor. Bu hususta Sıhhat Bakanlığına müracaatta bulunduk. Bakanlığın sistem üzerinden aylık ortalama ilaç akışına bakarak yapacağı inceleme ile; ilaç akışını kesen ya da azaltan firma ve dağıtım kuruluşlarını tespit etmesini ve duruma müdahale etmesini istedik” dedi.
“BU KUR İLE SÜRDÜRÜLEMEZ”
Bu ortada geçtiğimiz haftalarda açıklamada bulunan İlaç Sanayisi Patronlar Sendikası Lideri Nezih Barut, ilaç fiyatlarında şubatta en az yüzde 35 artışa muhtaçlık olduğunu söz etmişti. Barut “Kullandığımız kura nazaran bakıldığında, ithal ilaçların tamamı ziyan. Burada üretilen ilaçlara da bugünkü kurlarla bakınca, üretmek mümkün değil. Ham unsur fiyatlarından ve tedarik ıstırabından ötürü… Biz bu ilaçları üretip de verebiliyorsak, sahiden büyük fedakârlık yapıyoruz. Halkımızın ilaçsız kalmaması için büyük çaba gösteriyoruz, birçok ilacı da hâlâ verebilir hâldeyiz. Yıllardır her fiyat periyodunda fedakârlık yaptık. Artık bu kurlarla durum sürdürülebilir değil” değerlendirmesinde bulunmuştu.
60 MİLYAR LİRALIK PAZAR
2021’de Türkiye ilaç pazarı 60 milyar TL’lik büyüklüğü yakaladı. Yüzde 5 büyümeyle yaklaşık 2,3 milyar kutu düzeyine ulaşıldı. İlaç gereksiniminin yaklaşık yüzde 90’ı yurt içinde üretiliyor. Bu oran 2015’te yüzde 79 düzeyindeydi. Bölümde etken husus, yardımcı unsur, güç, ambalaj üzere birçok kalemde maliyetler yükseldi. Bu durum, şubattaki fiyat güncellemesiyle ilgili beklentileri de artırdı.
