Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınında yaşanan acılar ortadayken aşı sorununa büsbütün maddi çıkar ve kar eksenli yaklaşılmasını hakikat bulmadıklarını belirterek, bu anlayışla Türkiye’nin öncülüğünde Türk Kurulu üyeleriyle kıta ülkelerine aşı yardımı da yapacaklarını bildirdi.
Erdoğan, İstanbul Kongre Merkezi’nde düzenlenen Türkiye- Afrika 3. İktisat ve İş Forumu’nda yaptığı konuşmada, eşi Emine Erdoğan’ın Afrika seyahatlerinde edindiği izlenim ve anılarını içeren “Afrika Ziyaretlerim” kitabının da kendilerinin bu mükemmel coğrafyaya bağlılıklarının manalı bir nişanesi olduğunu tabir etti.
Türkiye ve Türk kültürüne yönelik ilginin Afrikalı dostlarının ortasında arttığını görmenin kendilerini ayrıyeten memnun ettiğini belirten Erdoğan, gelecek devirde ortalarındaki bu samimi bağların daha da kuvvetleneceğine inandığını söyledi.
Hakikaten ortak uğraşlarının pek çok alanda meyvelerini vermeye başladığına dikkati çeken Erdoğan, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Türkiye-Afrika alakaları, eşit iştirak ve kazan-kazan temelinde çok boyutlu bir biçimde hamdolsun günden güne güçleniyor. Türk yatırımcıların kıtayla ilgisi artarken, Afrikalı dostlarımız da Türkiye’nin bilhassa turizm, sıhhat, altyapı ve üretim alanındaki imkanlarını keşfediyor, Türkiye’nin çağdaş ve kaliteli sıhhat altyapısıyla tanışan Afrikalı kardeşlerimiz hastalıklarına şifalarını Türkiye’deki hastanelerde arıyor. Türkiye’nin ürettiği savunma sanayi eserleri Afrika halklarının hem hudut güvenliğine hem de terörle gayretine büyük katkı sağlıyor. İş adamlarımızın kurduğu fabrikalar, üretim tesisleri, ticari sistemler, on binlerce Afrikalı kardeşlerimize istihdam imkanı sunuyor. Bugün Afrika’da havalimanlarından limanlara, kamu binalarından yollara, tünellere kadar birçok yatırımın altında Türk müteahhitlerinin imzası var. Türk firmaları kıta genelinde toplam pahası 70 milyar doları aşan 1150’den fazla projeyi üstlendiler. Kıta çapındaki yatırımlarımızın kıymeti de 6 milyar doları aşmış durumda. Bölgeyle toplam ticaretimiz 2003 yılındaki 5,4 milyar dolar düzeyinden 2020 yılı sonunda 25,3 milyar dolara yükseldi. Gayemiz bu hacmi evvel 50 milyar dolara, bilahare 75 milyar dolara taşımaktır. El birliği içinde çalışarak, bu amaçlarımıza de ulaşacağımıza inanıyorum.”
Afrika ülkelerinin salgınla gayreti
Cumhurbaşkanı Erdoğan, son 2 yıldır koronavirüs salgınıyla çaba edildiğini hatırlatarak, koronavirüs gerçeğinin bir süre daha global gündemi belirleyeceğinin anlaşıldığını söyledi.
Burada salgının idaresiyle ilgili kimi konuların da artık açıkça söz edilmesi gerektiğine dikkati çeken Erdoğan, “Son 2 yıllık sürece baktığımızda Batılı ülkeler başta olmak üzere ekonomik bakımdan gelişmiş devletlerin salgın sürecini adalete ve hakkaniyete uygun bir halde yönetemediklerini görüyoruz. Tüm dünyada hayatı altüst eden böylesi büyük bir sıhhat krizi karşısında Afrika halkları yalnız bırakılmış, salgınla uğraşlarında sadra şifa olacak hiçbir katkı alamamışlardır. Yükselen gümrük duvarları ve muhafazacı önlemler, en çok Afrika ülkelerinin kırılgan ekonomilerine ziyan vermiştir.” değerlendirmesinde bulundu.
Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ) Afrika Bölge Ofisi datalarına değinerek, bugüne kadar yaklaşık 6 milyonu aşkın Afrikalı’nın Kovid-19’a yakalandığını aktaran Erdoğan, bu vesileyle salgında hayatını kaybeden Afrikalılar için bir defa daha taziye sunduğunu lisana getirdi.
Erdoğan, bir Afrika atasözünde “Hayırseverlik varlıktan değil kalptendir.” denildiğini belirterek, şöyle devam etti:
“Biz de hoş Türkçemizde ‘Az veren candan, çok veren maldan.’ diyoruz. Bu anlayışla salgın sürecinde vatandaşlarımıza en âlâ sıhhat hizmetini sunarken elimizdeki imkanları Afrikalı kardeşlerimizle de paylaştık. Tıbbi teçhizat ve gereç dayanağında bulunduğumuz devletlerin ortasında 44 Afrika ülkesi de yer alıyor. Yerli ve ulusal teneffüs aygıtlarımızın, maske ve tulumların Afrika’nın virüsle çabasına yaptığı katkıları görmekten memnuniyet duyuyoruz. İnşallah onay basamaklarından sonra TURKOVAC aşımızın da kullanıma girmesiyle aşı probleminde de örnek bir tavır sergileyeceğiz. Çünkü yaşadığımız acılar ortadayken aşı sorununa büsbütün maddi çıkar ve kar eksenli yaklaşılmasını hakikat bulmuyoruz. Bu anlayışla Türkiye’nin öncülüğünde Türk Kurulu üyeleriyle birlikte kıta ülkelerine aşı yardımı da yapacağız.”
“Türkiye olarak Afrika içi ticaretin geliştirilme gayretlerini destekliyoruz”
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Başbakanlık devriyle birlikte 30 Afrika ülkesine toplam 50 ziyaret gerçekleştirdiğini belirterek, memleketler arası toplumun görmezden geldiği Somali’yi 2011’de eşi Emine Erdoğan ile birlikte ziyaret eden birinci başkan olduğunu anlattı.
Bu ziyaretleri hem eski sömürgeci güçlerin hem de yurt içinde Afrika kıtasına karşı ön yargılı kesitlerin duydukları rahatsızlığa karşın düzenlediklerini vurgulayan Erdoğan, şunları kaydetti:
“Salgın koşullarının Afrika’yla karşılıklı üst seviye ziyaret trafiğimizi aksatmasına asla müsaade etmedik. Yalnızca bu yıl Sahraaltı Afrika ülkelerinden 36 üst seviye heyete mesken sahipliği yaptık. Türk Hava Yollarının kısa müddet içinde kıtada salgın öncesi uçuş sayılarını tekrar yakalayacağına hatta geçeceğine inanıyorum. Özgür ticaret mutabakatlarının, ikili ticaretimizin kolaylaştırılmasında oynadığı rolü hepimiz biliyoruz. Bugün yürürlükte olan 22 muahededen 4’ünü Afrika ülkeleriyle yaptık. Ayrıyeten 4 farklı Afrika ülkesiyle özgür ticaret mutabakatı müzakerelerimiz sürüyor.
Yeniden bir dizi Afrika ülkesiyle de müzakereleri başlatmayı planlıyoruz. Afrika Kıtasal Hür Ticaret Bölgesi Muahedesi’nin yürürlüğe girme ve uygulama süreçlerini de yakından takip ediyoruz. Türkiye olarak Afrika içi ticaretin geliştirilme gayretlerini destekliyor, kıtayla iş yapan firmalarımızı mahallileşme konusunda teşvik ediyoruz. İş dünyamızın Afrika’yla ticari iş birliklerini ilerletirken bu mutabakatın getireceği yeni kaidelere nazaran strateji belirlemeleri son derece değerlidir. Öte yandan, finans ve bankacılık tarafı eksik kalan ticaret ve yatırımın bağlantılarda ivme kaybına yol açması kaçınılmazdır. Gerek Afrika’daki güçlü finans kuruluşlarının gerekse Türk bankacılık dalının bu bahiste daha vizyoner davranmasını bekliyoruz. Ticaretle birlikte karşılıklı yatırım bağlarımız de güçlendikçe inşallah halklarımız ortasındaki kültürel yakınlaşma da hızlanacaktır. 17-18 Aralık 2021 tarihlerinde tekrar İstanbul’da düzenleyeceğimiz 3. Türkiye-Afrika Paydaşlık Doruğu’nun tüm bu başlıklarda bizlere yeni ufuklar kazandıracağına inanıyorum.”
Türkiye-Afrika İktisat ve İş Forumu’nun hayırlara vesile olmasını temenni eden Erdoğan, Afrika ülkelerine ve halklarına İstanbul’dan dostluk ve kardeşlik iletilerini ilettiğini kelamlarına ekledi.
Ticaret Bakanı Mehmet Muş ile Dış Ekonomik Bağlantılar Konseyi (DEİK) Lideri Nail Olpak, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a Cibutili engelli bir bayan sanatçı tarafından 2016’da yapılan mozaik tabloyu armağan etti.
Tablonun, Emine Erdoğan’ın inisiyatifiyle Afrikalı bayanların el emeği eserlerinin Türkiye’de adil bir pazara ulaşması ve gelirlerinin Afrikalı bayanlarla paylaşılması hedefiyle hayata geçirilen Afrika El Sanatları Pazarı ve Kültür Konutu’nda sergilendiği belirtildi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Çalık Holding İdare Şurası Lideri Ahmet Çalık, Mapa Küme İdare Konseyi Lideri Mehmet Nazif Günal ve Vestel Genel Müdürü Ergün Güler’e Türkiye-Afrika İş Birliği mükafatını takdim ederek, iştirakçilerle fotoğraf çektirdi.
(Bitti)
