AP Lideri David Sassoli, parlamentodaki siyasi kümelerin liderleriyle yaptığı görüşmeden sonra, “Hukukun üstünlüğünü ihlal eden AB ülkeleri AB fonlarını almamalıdır. Bunun için bir sistemimiz var lakin AB Kurulu bunu kullanmıyor. Bu nedenle kuralların uygulanmasının sağlanması gayesiyle servislerimizden AB Kuruluna dava açmaya hazırlanmalarını istedim.” açıklamasını yaptı.
Sassoli, “AB, demokrasi ve hukukun üstünlüğü prensipleri üzerine inşa edilmiş bir topluluktur. Bu unsurlar bir üye ülkede tehdit altındaysa AB bunları korumak için harekete geçmelidir.” dedi.
Parlamentonun ilgili servislerine dava açılması için hazırlık yapmaları talimatı veren Sassoli, bu maksatla yazdığı yazıda AB Komitesinin gerekli önlemleri alması halinde yasal sürecin geri çekilmesini istedi.
AP’de Aralık 2020’de kabul edilen yasal düzenleme, hukukun üstünlüğünün tehdit altında olduğu üye ülkelerin AB bütçesinden alacağı ödemeleri AB’nin durdurmasına müsaade veriyor.
AP Yasal İşler Komitesi, AB fonlarından yararlanmayı Birlik hukukuna uyma kaidesine bağlayan düzenlemeyi uygulamaya koymaması nedeniyle Sassoli’nin AB Kuruluna karşı yasal süreç başlatmasını öngören tavsiye kararını geçen hafta almıştı.
Sassoli, açıklamasında hukukun üstünlüğü prensibinin hangi ülkelerde tehdit altında olduğunu belirtmedi. Lakin Sassoli’nin AP’nin ilgili servislerine gönderdiği mektubunda Polonya ve Macaristan’ın isimleri zikredildi.
AB’nin Polonya ve Macaristan’a tenkitleri
Üye ülkeler Polonya ve Macaristan, demokrasi ile hukukun üstünlüğü üzere unsurlarda gerileme olduğu gerekçesiyle bir müddettir AB tarafından eleştiriliyordu.
AB Komitesi, Polonya ve Macaristan’da bilhassa yargı bağımsızlığı üzere demokratik standartların aşındığını belirterek bu ülkelerin durumu düzeltmemesi halinde “yetkilerini kullanmaktan çekinmeyeceğini” bildirmişti.
Temmuzda açıklanan “Hukukun Üstünlüğü 2021” raporunda Polonya’da son 6 yıldaki ıslahatlarla yargı sistemi üzerinde hükümetin tesirinin arttığı eleştirisi yapılmıştı. Son olarak Polonya Anayasa Mahkemesinin “ulusal maddelerin birtakım alanlarda AB hukukundan üstün olduğuna” yönelik kararı AB tarafından eleştiriliyor.
AB idaresi, AB maddelerinin ulusal maddelerin üzerinde olduğunu, AB Adalet Divanının kararlarının üye ülkeler için bağlayıcı olduğunu vurguluyor.
Macaristan ise yolsuzlukla çaba yetersiz kalan önlemler konusunda Hukukun Üstünlüğü raporunda eleştirilmiş, Macaristan’da medyada çoğulculuğun tehlike altında olduğu söz edilmişti.
AB Komitesi ayrıyeten Polonya ve Macaristan hakkında eşcinsellerin haklarına hürmet gösterilmediği gerekçesiyle yasal süreç başlatmıştı.
Haziran sonunda yapılan AB Önderler Tepesi’nde Macaristan Başbakanı Viktor Orban, bu ülkede çıkarılan ve eşcinselliğe teşvik eden içeriklere erişimi yasaklayan yahut sınırlayan yasa nedeniyle kimi ülkelerin önderleri tarafından ağır formda eleştirilmişti.
