İzmir’in Urla ilçesine bağlı Özbek Köyü ile İZSU arasında arıtma tartışması yaşanıyor.
Urla’ya bağlı Özbek Köyü 1500 nüfüslu şirin bir köy. Köy halkı İzmir Büyükşehir Belediyesine evsel atıklarının Urla’daki kanalizasyon hattına bağlanması için 10 yıldır talepte bulunuyordu.
İzmir Büyükşehir Belediyesi çok sayıda yazlığın da olduğu köye arıtma tesisi kurmaya karar verdi. Köy halkı arıtma tesisine tepkili.
Çünkü inşası devam eden tesisin atıklarının atıldığı dere Çevre Bakanlığı tarafından hassas koy kabul edilen Eğriliman körfezine açılıyor. Eğriliman körfezi ünü İzmir sınırlarını aşmış, çok sayıda nadide deniz canlısına ev sahipliği yapan bir koy. Eğer tesis çalışmaya başlar da arıtmanın suyu dere vasıtasıyla denize taşınırsa köy büyük bir çevre sorunuyla karşı karşıya kalacak.
Uzmanlara göre denizdeki canlıların büyük kısmı bu durumdan etkilenecek. Pek çok balık türünün yumurtlama alanı olan bu koy akıntılara kapalı ve sığ olması nedeniyle arıtma ile gelen suyu temizleyemeyecek.
Neredeyse tamamı balıkçılık ile geçinen köy için bu büyük bir tehdit. Balıkçılar da Körfeze dökülen atıkların denizdeki canlı yaşamını olumsuz etkilemesi konusunda endişeli.
Bölge halkının bir diğer itirazı da arıtma tesisinin sel riski taşıyan bir alana yapılmış olması. Tesisin yapıldığı alan yoğun yağış aldığında sel suları altında kalıyor.
Özbek Köyü sakinleri arıtma sorununun kanalizasyonun Urla’daki merkez hatta bağlanmasıyla çözülebileceği görüşünde.
Özbek Sivil İnisiyatif Çevre grubu yaptığı açıklamayla İZSU’ya seslenerek arıtma yerine köyün evsel atıklarının 4-5 km Urla’daki ana şebekeye bağlanmasını ve Eğriliman Körfezinin kurtarılması için ilk adımın atılmasını istedi.
ÖZBEK KÖY HALKININ AÇIKLAMASI
İzmir’in Urla ilçesine ait 2000 nüfuslu Özbek Köyü’ne biyolojik paket arıtma sistemi kuruluyor. Tesisin yapımı için seçilmiş olan yere, çevreye vereceği zarar nedeniyle karşıyız.
1- Arıtma Tesisi seçilen mevkiye; yeterli bilimsel görüş alınmadan, ve toplumsal mutabakat sağlanmadan karar verilmiştir.
2- Arıtma Tesisi biyolojik paket arıtma olarak çalışacak ve
Eğriliman koyuna 1,5 km uzakta bir dere kıyısına kuruluyor. Kışın sulu, yazın kuru olan dere vasıtasıyla biyolojik arıtmadan geçecek atıklar Eğriliman Körfezi’ne deşarj edilecek. Derenin Eğriliman Körfezi’ne döküldüğü nokta körfezin en sığ yeri. Üstelik Eğriliman Körfezi kapalı bir koy ve durgun bir deniz.
3- Eğriliman Körfezi’nde atıkları taşıyan derenin denize ulaştığı nokta balıkların yumurtlama yeridir. Üstelik bu körfez nadir deniz canlıların yaşam alanıdır. Bu koy hakkında Deniz Billimleri alanında çalışan bilim insanlarının hazırladığı makaleler mevcut.
Özbek Köyünde balıkçılık çok önemli gelir kaynağıdır. Yer seçimi sırasında deniz canlılarının uğrayacağı zararlar göz ardı edilmiştir.
4- Bu tesisin yer belirleme çalışmasında görüş sunan bilirkişi raporunda arıtma suyunun dere ve koya etkileri olacağı ancak Eğriliman Körfezi’nin “Hasas ” ya da ”az Hassas ” koy özelliğini taşımadığını belirtiyor. Oysa Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın Hassas koy sınırları Karaburun’dan başlayarak Foça’yı içine alan alanı gösteriyor. Bu nedenle bilirkişinin Eğriliman’ın hassas koy olmadığı vurgusu doğru değildir.
5- Eğriliman’a yapılacak deşarj bölgede yapılan turizmi de etkileyecektir. Körfez’de çok sayıda site, plaj ve yelken okulları mevcut. Yazın çok sayıda kişi burada denize giriyor , yelken ve su sporları eğitimleri alıyor. Arıtmanın suyu bu sığ ve kapalı koya verilmeye başladığında denize girmek imkansız olacaktır.
6- Arıtmanın çok yakınında siteler ve yerleşim birimleri bulunmaktadır. Çıkacak olan koku ve gürültü bu yerleşim yerlerinde oturanları rahatsız edecektir.
7- Arıtmanın deşarj edildiği dere taşkın riski taşıyor. 2 Şubat’ta yaşanan yüksek yağışlarda dere taşmış arıtma alanını su basmıştır
8- Tesisin hemen sınırında bulunan tarlada içinde yaklaşık 400 yıllık zeytin ağaçları bulunuyor. Bu tarihi zeytin ağaçlarının da olumsuz etkileneceği endişesindeyiz.
Sonuç olarak talebimiz; Arıtma tesisi için seçilen yerin değiştirilerek mevzuata uygun bir yer seçilmesi böylece çevre ve bölge halkının olumsuz etkilemeyeceği bir noktaya kurulmasını istiyoruz.
Eğer bölgede uygun yer yoksa köyümüzün var olan kanalizasyon sisteminin 4 km uzaklıkta bulunan Urla ana kanalizasyon hattına bağlanmasını talep ediyoruz.
