Cumhuriyet’in ilanından yalnızca 18 gün önce, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün öncülüğünde 79 kız öğrencinin katılımıyla eğitim hayatına adım atan Ankara Lisesi, 103 yıllık köklü geçmişiyle başkentteki önemli eğitim kurumları arasında yer alıyor.
Anadolu Ajansı’nın “Asırlık Mektepler” serisinde yer alan bu bölümde, Ankara Lisesi’nin eğitim yolculuğu inceleniyor. Bugünkü adıyla Ankara Lisesi, 11 Ekim 1923 tarihinde “Ankara Kız Lisesi” adıyla Hacı Bayram Mahallesi’ndeki bir evde eğitim vermeye başladı.
Eğitim İmkanlarının Gelişimi
Cumhuriyet’in ilk yıllarında kız çocuklarının eğitimine yönelik atılan adımların önemli örneklerinden biri olan okulun öğrenci sayısı hızla arttı. 1924 yılında öğrenci sayısının 115’e ulaşmasıyla birlikte mevcut bina yetersiz kalınca okul, bugünkü Anafartalar Lisesi’nin bulunduğu mekana taşındı. Öğrenci sayısının 1927’de 400’e ulaşmasının ardından yeni bir bina inşa edilmesi gündeme geldi.
Tarihi Okul Binası
Ankara’nın Namazgah bölgesinde inşasına 1930 yılında başlanan tarihi okul binası, Avusturya ve İsviçre kökenli mimar Ernst Arnold Egli tarafından projelendirildi ve 1935’te tamamlandı. Egli’nin tasarımındaki hafif kavisli form ve akustik özellikler, binanın eğitim için uygun bir ortam sunmasını sağladı.
“Cumhuriyet tarihinin ilk eğitim yapılarından biri olarak koruma altına alınmış olan bu bina, başkentin kültür ve eğitim merkezlerinden biri haline geldi.”
Karma Eğitime Geçiş Süreci
Kuruluşundan itibaren sadece kız öğrencilerin eğitim aldığı okul, 1976 yılında karma eğitime geçerek “Ankara Lisesi” adını aldı. Bu tarihten sonra erkek öğrencilerin de kabul edilmeye başlanmasıyla birlikte okul, genel lise statüsünde faaliyetlerini sürdürdü. 2005-2006 eğitim öğretim yılından itibaren Anadolu lisesine dönüşen okul, günümüzde tarihi binasında eğitim vermeye devam ediyor.
Atatürk’ün Okula Verdiği Önem
Ankara Lisesi Müdürü Zeki Erdugan, okulu Cumhuriyet tarihinin en önemli eğitim kurumu olarak tanımlıyor. Atatürk’ün kadınların eğitimi konusundaki katkılarını vurgulayan Erdugan, “Atatürk, burada birçok önemli kararlar alındığını belirtmiştir. Kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi öncesindeki ilk konuşmalar burada yapılmıştır” şeklinde ifade etti.
“Bu okul bize Atatürk’ün mirasıdır. Kadınların eğitimi ülkenin kalkınmasında kritik bir rol oynamaktadır.”
Tarihi Eserlerin Korunması
Erdugan ayrıca, okulda Osmanlı döneminden kalma defterler ve diğer tarihi eşyaların bulunduğunu belirtti. Eski dönemlere ait kazanlar ve mutfak eşyalarının yanı sıra öğrenci kayıt defterleri de korunuyor. “Bu tarihi eserleri dijital ortama aktarıyoruz ve bu şekilde korumaya devam edeceğiz” dedi.
Geleceğe Yönelik Vizyon
Okulun geçmişine sahip çıkma konusunda yapılan çalışmalara dikkat çeken Erdugan, gelenekten geleceğe anlayışıyla hareket ettiklerini belirtti. “Köklü gelecekleri ve şanlı bir geleceği olan bir okuluz,” diyen Erdugan, öğrencilere insani değerler kazandırarak Türkiye’nin ihtiyaç duyduğu bireyler yetiştirmeyi hedeflediklerini vurguladı.
Ayrıca Adalet Ağaoğlu gibi önemli yazarların yanı sıra Türkiye’nin ilk kadın büyükelçisi Filiz Dinçmen ve NASA’da görev alan ilk Türk kadın bilim insanı Prof. Dr. Dilhan Eryurt’un da bu okuldan mezun olduğu bilgisi verildi.
