Dokuz Eylül Üniversitesi’nde vazifeli Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Ege ve Akdeniz kıyıları için tehlike oluşturan fay çizgisi Helen Yayı’nda 100 yahut 140 yıl ortayla 7 büyüklüğünü aşan sarsıntı meydana geldiğini belirterek, yakın bir gelecekte yayın harekete geçeceğine dair ikazda bulundu. Prof. Dr. Sözbilir, “Bu fay çizgisinin sarsıntı üretmesi durumunda bilhassa İzmir, Aydın, Muğla, Antalya bölgeleri büyük ziyan görebilir. Kayadaki tesirin yanı sıra bu bölgelerde tsunami oluşabilir” dedi.
Yunanistan’ın güneybatısındaki İyon Denizi’nden başlayıp, Girit Adası’nın güneyinden geçerek Fethiye Burdur fayına bağlanıp Anadolu karasına ilerleyen Helen Yayı, Ege ve Akdeniz kıyıları için büyük tehlike oluşturuyor. Geniş ölçekli bir fay sınırı olan Helen Yayı’nın etkin olduğunu belirten DEÜ Sarsıntı Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, “Bu bölgedeki çalışmalara nazaran 100 yahut 140 yıl ortasında büyük çaplı sarsıntılar oluyor. Son yaşanan büyük sarsıntı de bu sayılara karşılık geliyor. Münasebetiyle yakın bir gelecekte büyük bir sarsıntı bekleniyor. Bu fayın zelzele üretmesi durumunda bilhassa bizim batı kıyılarımız olan İzmir, Aydın, Muğla, Antalya bölgeleri ziyan görebilir. Kayadaki tesirin yanı sıra bu bölgelerde tsunami oluşabilir” dedi.
“GEÇMİŞ PERİYOTTA ÇOK SAYIDA CAN VE MAL KAYBI YAŞANDI”
Helen Yayı’nın geniş ölçekli olduğuna dikkati çeken Prof. Dr. Sözbilir, “Helen Yayı, çok geniş ölçekli bir faydır ve bu fay zonu üzerinde çok sayıda sarsıntı olur. Tarihe baktığımızda büyüklükleri 8’e varan sarsıntıların olduğunu görüyoruz. Bu zelzeleler sonucunda birçok defa tsunami yaşanmış. Bilhassa Antalya’nın bulunduğu bölgede geçmiş periyotlarda bu fay sınırı nedeniyle kıymetli ölçüde can ve mal kaybı meydana gelmiş. İlerleyen periyotlarda bu fay sınırı üzerinde değişik ölçeklerde sarsıntıların olması kelam konusu” diye konuştu.
“İÇ FAYLARI TETİKLEYEBİLİR”
Yalnızca Helen Yayı değil, Kıbrıs Yayı üzerinde de meydana gelen aşikâr zelzeleler olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Sözbilir, bu yayın ise Doğu Anadolu fayı ile temaslı olduğunu lisana getirdi. Tıpkı vakitte bu yayların Anadolu karası içerisindeki öteki fayları tetikleyebileceğini belirten Prof. Dr. Sözbilir, “Bir de bunların iç kısmında kalan Anadolu levhası içindeki faylar var. Bu fayların da zelzele üretmeleri kelam konusu olabiliyor. Türkiye olarak bir sarsıntı ülkesiyiz. Bu nedenle zelzele çalışmalarına tartı verilmesi gerekiyor” dedi.
’17 CANLI YARAR 7 BÜYÜKLÜĞÜNDE ZELZELE OLUŞABİLİR’
Geçen yıl 30 Ekim’de meydana gelen 6.6 büyüklüğündeki İzmir zelzelesinin artçılarından kelam eden Prof. Dr. Sözbilir, “İzmir sarsıntısının üzerinden 1 yıl geçmesine karşın artçılar devam ediyor, daha da devam edecek. Bu bölgede bu faya çok yakın özelliklerde olabilecek 17 civarında canlı fay var. Bunların tetiklendiği düşünülürse bu faylarda da muhakkak sarsıntılar beklenebilir. Bu fayların üreteceği sarsıntılar 7 büyüklüğüne varabilir. Değerli ölçüde can ve mal kaybı yaşanabilir. Bu nedenle kentsel dönüşüm çalışmalarını hızlandırarak tedbir almak gerekiyor” sözlerini kullandı.
