İlk olarak 2019’un son günlerinde Çin’in Wuhan kentinde görülen koronavirüs (Kovid-19) tüm dünyanın bir numaralı ortak gündemi olmaya devam ediyor.
Özellikle delta varyantı ile daha bulaşıcı hale gelen virüs can almaya devam ediyor. dünya genelinde 225 milyondan fazla insana buluşan Kovid-10 4.6 milyonun üzerinde cana mal oldu.
Pandemi ile birlikte bilim dünyası neredeyse tüm mesaisini virüsü yenmeye ayırdı. Bu kapsamda virüse karşı elimizdeki en güçlü silah olan pek çok aşı geliştirildi.
O aşılardan belki de en popülerini geliştiren şirket Pfizer. Zira BioNTech ile birlikte geliştirilen aşı mRNA teknolojisi ile dikkatleri üzerine çekmişti.
AŞI İTİRAFI!
Dünya genelinde uygulanan aşı sayısı 5 milyar barajını geride bırakırken, bugün Türkiye dahil pek çok ülkede kullanılan bu aşı için Pfizer cephesinden çok konuşulacak açıklamalar geldi.
Pfizer’in viral aşılar için başkan yardımcısı ve baş bilim sorumlusu Dr Phil Dormitzer BioNTech’in kurucuları Dr. Uğur Şahin ve eşi Dr. Özlem Türeci ile aralarında geçen görüşmeyi ilk defa kamuoyu ile paylaştı.
İngiliz The Telegraph gazetesinde yer alan habere göre, Pfizer, yöneticileri virüsün hızla kontrol altına alınacağını düşündüğü için başlangıçta bir koronavirüs aşısı geliştirme teklifini geri çevirdi.
ŞAHİN VE TÜRECİYE BU CEVABI VERDİLER
Ocak 2020’de yani virüsün yavaş yavaş dünyaya yayıldığı dönemde mRNA teknoloji ile bir aşı geliştirme fikrini ortaya atan Dr Uğur Şahin ve eşi Dr Özlem Türeci’ye Pfizer yetkilileri tarafından ‘Arkadaşlar bu iş yürümeyecek’ cevabı verildi.
Aynı habere göre, mRNA teknolojisi, o zamanlar, Dr Phil Dormitzer tarafından da fazla deneysel olarak değerlendirildi. Dr Dormitzer, bu kararı için ‘Çalışma varsayımım, (Covid-19’un) Sars ve Mers salgınları gibi kontrol altına alınacağıydı’ itirafında bulundu.
Söz konusu olumsuz cevap BionNTech’i mRNA tabanlı bir Kovid aşısı geliştirmeye karar vermesinden birkaç gün sonra geldi. Ancak Türeci ve Şahin ilk denemelerinin olumsuz yanıt almasına rağmen bu projeyi savundu.
AŞI TARTIŞMALARINA SON NOKTAYI KOYDU!
Türeci ve Şahin’in bu ısrarı milyonlarca insanın hayatını kurtardı. Zira araştırmalar Kovid-19 aşısı olmayanların hastalanma riskinin 4,5, ölüm riskinin ise tam 11 kat yüksek olduğunu ortaya çıkardı.
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), nisan-temmuz aylarında görülen 600 bin Kovid-19 vakası üzerinde yaptığı inceleme sonucunda, aşı olmayanların, olanlara kıyasla virüsü kapma riskinin ortalama 4,5, hastaneye yatma riskinin 10, ölüm riskininse 11 kat fazla olduğunu açıkladı.
ÇİN DE HAREKETE GEÇTİ
mRNA teknolojisinin başarısı sonrası Çin’den de flaş bir karar geldi. Çin merkezli Sinopharm yeni koronavirüs varyantlarına karşı mRNA tabanlı aşı geliştirdiklerini duyurdu.
Çin Ulusal Biotec Grubundan bir yetkili, Çin Merkez Televizyonu’na verdiği bir röportajda, Sinopharm’ın halihazırda iki inaktive, bir mRNA aşısı ve bir rekombinant olmak üzere dört aşı geliştirdiğini söyledi.
Söz konusu açıklamada ‘Çin Ulusal Biotec Grubu, karmaşık bilimsel ve teknik sorunlara sürekli çözümler arıyor. Mutasyona uğramış Kovid-19 suşlarına karşı ikinci nesil aşının araştırılması ve geliştirilmesi iyi sonuçlar verdi’ ifadelerine yer verildi.
mRNA aşısının yeni Kovid-19 varyantlarıyla savaşmayı amaçladığını vurgulayan yetkili, aşının mümkün olan en kısa sürede piyasaya sürüleceğini belirtti. Çin, Sinopharm ve Sinovac’ın geliştirdiği 2 milyar dozdan fazla çoğu inaktif olan aşı üretimi gerçekleştirmişti.
Türkiye’de de kullanılan Sinovac aşısının (iki doz) etkinlik oranları ise yüzde 83 olarak açıklanmıştı.
