Son yıllarda Afrika ülkeleriyle münasebetlerini kazan-kazan modeli ile geliştiren Türkiye, yıllardır ihmal edilen ’Kara Kıta’daki boşluğu dolduruyor. Yüzyıllardır Afrika’ya sömürgeci zihniyetiyle yaklaşan Fransa ve İngiltere üzere ülkelerin aktifliğinin azaldığı kıtada, Türkiye’nin gücü artıyor. Türkiye, Afrika ülkeleri ile siyasi, iktisat, askerî ve kültürel alanda değerli iş birliklerine imza atıyor. Türkiye’nin yanı sıra son yıllarda milletlerarası alanda yükselen Çin, Afrika ülkelerinin en kıymetli ortaklarından biri hâline geldi. Afrika’da artık Türkiye, Çin ile yarışıyor.
TİCARET 6 KAT ARTTI
Türkiye’nin son 20 yılda Afrika ülkeleri ile ikili ticaret hacmi tam 6 kat artırdı. 2000’li yıllarda 5,4 milyar dolar olan ticaret hacmi, 2020’de pandeminin olumsuz tesirlerine karşın 25 milyar doları aştı. Son 10 yılda Türkiye ile Afrika kıtası ülkeleri ortasında yaklaşık 200 milyar dolarlık ticaret yapıldı. Türk müteahhitler tarafından Afrika’da yürütülen projelerin pahası ise 65 milyar doları aştı.
Bunun yanı sıra, Türkiye Maarif Vakfı Afrika’nın dört bir yanında 144 eğitim kurumu ve 17 öğrenci yurdu işletiyor. Türk İş birliği ve Kalkınma Ajansının Afrika’daki temsilcilik sayısı da 22’ye ulaştı. Ayrıyeten, Türk Hava Yolları (THY) kıtadaki 50’den fazla kente uçuşlar düzenliyor.
Türkiye’nin Afrika ülkelerine ihracatında demir-çelik, kimyevi unsurlar ve mamulleri, otomotiv sanayisi, hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri, makine ve aksamları öne çıkıyor. Türkiye ise kıta ülkelerinden gübre, petrol yağları, hububat ve kumaş alıyor.
2002 yılında 12 büyükelçiliğin bulunduğu Afrika’da, bugün 43 ülkede Türk büyükelçisi misyon yapıyor. Gaye ise 54 ülkelik kıtada 50 büyükelçiliğe ulaşmak.
YERLİ SAVUNMA
Yerli savunma sanayi eserleri Afrika ülkelerinde uzunluk gösteriyor. Savunma ve havacılık ihracatında bu yıl ihracat gerçekleştirilen ülkelerin değerli bir kısmını Afrika ülkeleri oluşturdu. Kenya, Burkina Faso, Çad, Etiyopya, Gabon, Gambiya, Mali, Nijer, Somali ve Libya Afrika’da ihracat gerçekleştirilen ülkeler ortasında yerini aldı.
2017’de Somali’deki askerî üssün açılışı, Türkiye’nin Afrika’daki varlığına askerî bir boyut da ekledi. Türkiye ayrıyeten Libya’da da BM’nin yasal olarak tanıdığı Trablus hükûmetine askerî eğitim ve danışmanlık hizmeti veriyor. Türk askeri, Mali’de ise BM Çok Boyutlu Entegre İstikrar Misyonu kapsamında vazife yapıyor. TSK, Orta Afrika Cumhuriyeti’nde de BM bünyesinde bulunuyor. Mehmetçik, bu ülkede BM Çok Boyutlu Entegre İstikrar Misyonu’na dayanak veriyor.
ZİYARET REKORU
Afrika ülkeleri ve Türkiye ortasında yapılan karşılıklı üst seviye ziyaretlerin sayısı 500’ü aştı. Afrika’ya en fazla seyahat yapan başkan unvanını elinde bulunduran Cumhurbaşkanı Erdoğan, Tunus’tan Mozambik’e, Güney Afrika’dan Fas’a, Somali’den Senegal’e bugüne kadar 30’dan fazla Afrika ülkesini ziyaret etti.
İSTANBUL’DA AFRİKA TEPESİ
Afrika ve Türkiye ortasındaki alakalarda önümüzdeki periyotta de yeni bir sıçrama bekleniyor. Bu kapsamda Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Afrika tipini tamamlamasının akabinde Türkiye, iki büyük Afrika tepesine konut sahipliği yapacak. Türkiye-Afrika Paydaşlık Doruğu 21-22 Ekim’de İstanbul’da gerçekleştirilecek. 17-18 Aralık’ta ise üçüncü Türkiye-Afrika Paydaşlık Tepesi düzenlenecek. Her iki tepenin Afrika ile ticari ve ekonomik münasebetleri daha da güçlendirmesi beklenirken, karşılıklı yatırımların artması ve 5 yıllık yeni bir hareket planın kabul edilmesi bekleniyor.
