SPK, sermaye piyasası araçlarının teminatlı ihracına ait bildirim hakkında açıklama yaptı. SPK, şuraca belirlenecek sermaye piyasası araçlarının, bu araçlardan doğan yükümlülüklerin vadesinde yerine getirilmesini teminen Şuranın uygun göreceği varlıklarla teminat altına alınabileceğini kaydetti.
SPK tarafından yayınlanan duyuruda şöyle denildi:
“II-31/B.1 sayılı Sermaye Piyasası Araçlarının Teminatlı İhracına Ait Adap ve Asıllar Hakkında Bildiri (Tebliğ) Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun “Teminat idare mukavelesi ve teminat yöneticisi” başlıklı 31/B unsuru uyarınca;
– Şuraca belirlenecek sermaye piyasası araçları, bu araçlardan doğan yükümlülüklerin vadesinde yerine getirilmesini teminen Konseyin uygun göreceği varlıklarla teminat altına alınabilecek,
– Bu kapsamda, teminata bahis varlıkların mülkiyeti, teminat olarak genel saklama yetkisine sahip yatırım kuruluşu niteliğini haiz teminat yöneticisine devredilebilecek yahut bu varlıklar üzerinde teminat yöneticisi lehine hudutlu birebir hak tesis edilebilecek ve
– Temerrüt hâlinde ya da kanun yahut mukavele kararlarında öngörülen sebeplerle, teminattan alacağın karşılanması kelam konusu olduğunda; rastgele bir ihbar yahut ihtarda bulunma, müddet verme, isimli yahut idari merciden müsaade ya da onay alma, teminatın açık artırma ya da öteki bir yol ile nakde çevrilmesi üzere rastgele bir ön kuralı yerine getirme yükümlülüğü olmaksızın, teminat yöneticisi teminata mevzu varlıkları satıp bedellerini yatırımcılar ortasında paylaştırabilecektir.
Anılan Kanun unsurunun münasebetinde de söz edildiği üzere, karar ile, yurt dışında sermaye piyasalarında geniş bir uygulama alanı bulan “Teminat Yöneticisi-Trust-Yed-i Emin” kurumunun Türk sermaye piyasasına kazandırılması ve buna ait genel asılların belirlenmesi amaçlanmaktadır. Mevcut uygulamada sermaye piyasası araçları ihraç edilirken, geri ödemenin teminatı olarak rehin tesis edilmesi mümkündür. Lakin temerrüt durumunda, rehnedilen varlıkların paraya çevrilmesi ve hak sahiplerine ödenmesi uzun vakit alabilmektedir. Getirilen düzenleme ile mevcut uygulamadan farklı olarak yatırımcıların alacaklarının süratli bir biçimde tahsiline imkân verilmesi öngörülmektedir. Böylece ihraççıların da daha kolay ve düşük maliyetle borç temin edebilmesi beklenmektedir.
Bu kapsamda, Bildirim ile; sermaye piyasası araçlarının teminatlı ihracına, teminata husus varlıkların niteliklerine, teminat idare kontratında bulunması gereken minimum konulara, teminat yöneticisi ile teminat yöneticisinin hak ve yükümlülüklerine, temerrüt halinde teminatın paraya çevrilmesine ait yöntem ve temeller düzenlenmiştir.
Bildirim ile getirilen düzenlemelere ait bilgi aşağıda yer almaktadır:
– Uygulamanın birinci evresinde teminatlı ihraç edilebilecek araçların sırf borçlanma araçları ve Şuraca uygun görülecek öbür sermaye piyasası araçları olması öngörülmüştür. Teminat yöneticisi ise sermaye piyasası mevzuatı uyarınca genel saklama yetkisini haiz yatırım kuruluşlarından Şuraca onaylanarak ilan edilenler olarak öngörülmüştür.
– Tebliğ’in “Teminatlı ihraç ve müracaat süreci” başlıklı 4’üncü unsuru uyarınca; teminatlı ihracın, kural olarak, ihraççının isteğine bağlı olarak gerçekleştirilebilmesi öngörülmüştür. Teminat fiyatına ait sınırlayıcı bir belirleme yapılmamış olmakla birlikte; Heyet, teminata mevzu varlıkların periyot tarihindeki pahasının, ihraç edilecek sermaye piyasası araçlarından doğan ödeme yükümlülüklerinin bölüm tarihi prestijiyle hesaplanan fiyatına eşit ya da bu meblağdan yüksek olmasını isteyebilecektir.
– Tebliğ’in“Teminata bahis varlıklar” başlıklı 5’inci hususu ile teminata mevzu varlıkların neler olabileceği ve teminata husus varlıkların sahip olması gereken nitelikler belirlenmiştir. Teminata mevzu varlıklar için değerleme/yeniden değerleme mecburiliği öngörülmemiş olmakla bir arada, Kurul’un ihraççı ile teminata bahis varlıkların niteliğini, likiditesini ve gibisi özelliklerini dikkate alarak ihraççılardan teminata bahis varlıkların çeşitlendirilmesini ve/veya değiştirilmesini talep etmeye, kelam konusu varlıkların hangi oranda teminat olarak kabul edilebileceğini belirlemeye ve/veya teminata mevzu varlıkların sistemli olarak ve/veya arızi olarak tekrar pahalanmasını talep etmeye yetkili olduğu düzenlenmiştir.
– Tebliğ’in “Teminat idare kontratı ve minimum unsurları” başlıklı 7’nci unsurunda ihraççı ile teminat yöneticisi ortasında yazılı biçimde akdedilecek teminat idare kontratının minimum içeriği belirlenmiştir.
– Tebliğ’in “Temerrüt ve temerrüdün sonuçları” başlıklı 9’uncu hususu ile; temerrüt kavramı tanımlanmış ve ayrıyeten, teminat idare kontratında ihraççının temerrüdü dışındaki hallerde de alacağın teminattan karşılanabileceği hallerin kararlaştırılabilmesi mümkün kılınmıştır. Anılan hususta temerrüt yahut temerrütle birebir sonucu doğuran başka hallerin meydana gelmesi durumunda varlıkların paraya çevrilmesi sürecine ait belirlemeler yapılmıştır. Buna nazaran; teminat konusu varlıkların, ihraççının ödeme yükümlülüklerini karşılayacak meblağdaki kısmı paraya çevrilir. Elde edilen fiyatın yatırımcıların tamamının alacaklarını karşılamaya yetmediği takdirde, teminat yöneticisi tarafından yatırımcılara oransal olarak ödeme yapılacaktır.
– Tebliğ’in 10’uncu unsurunda teminatlı ihraç kapsamında ihraççının hak ve yükümlülükleri, 11’inci unsurunda teminat yöneticisinin hak ve yükümlülükleri belirlenmiş 12’nci unsurda ise teminat idare mukavelesinin sona ermesi düzenlenmiştir.
– Tebliğ’in 13’üncü hususunda teminat yöneticisinin bağımsızlık kriterleri belirlenmiştir. 14’üncü hususta ise teminat yöneticisinde ve çalışanında aranacak nitelikler düzenlenmiştir.
– Tebliğ’in 15’inci unsuru uyarınca, teminat yöneticisinin; ihraçtan itibaren altı aylık devirlerle, temerrüt yahut temerrütle tıpkı sonucu doğuran öbür hallerin ortaya çıkması durumunda, teminata mevzu varlığın paraya çevrilmesi süreci sonuçlandığında ve Şura tarafından istenecek başka hallerde on iş günü içinde teminat raporu hazırlaması öngörülmüştür. Kelam konusu raporun örneğine Bildirim ekinde yer verilmiştir.
– Teminat raporunun kamuya açıklanmasına ait konulara Tebliğ’in 16’ncı hususunda, ihraççı ve teminat yöneticisinin teminatlı ihraç kapsamında kamuyu aydınlatma yükümlülüklerine 17’nci hususta, teminata bahis varlıklara ait kayıtların tutulmasına ait asıllara 18’inci unsurda, teminat yöneticisinin evrak saklama yükümlülüğüne ise 19’uncu hususta yer verilmiştir.”
