Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, bir grup gazetecinin sorularını yanıtladı. İsveç Başbakanı Ulf Kristersson’un bugün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la yapacağını görüşmeyi değerlendiren Çavuşoğlu, “Gelecekte atılacak adımların belirlenmesi konusunda bugün yapılacak toplantının kritik olduğunu değerlendiriyoruz” dedi.
Mısır’la normalleşme sürecinin ağır ilerlediğini, Suriye’yle ise halen daha istihbarat düzeyinde görüşmelerin yapıldığını kaydeden Bakan Çavuşoğlu, son Arap Birliği Zirvesi’nin sonuç beyannamesinde Türkiye’nin kınanmasına da değindi.
İSVEÇ VE FİNLANDİYA’NIN NATO ÜYELİĞİNE ONAY MI VERİLECEK?
SORU: İsveç Başbakanı’nın bugün Türkiye’ye yapacağı ziyaret sırasında NATO üyeliği için bir gelişme olur mu?
CEVAP: Bugünkü toplantı somut adımların atılması bakımından kritik bir toplantı olacak. İsveç Hükümeti zaten tüm açıklamaları ile bu yönde adım atacağını söylüyor. Daha önce Üçlü Muhtıranın uygulanmasını takip için kurulan Daimi Ortak Mekanizmanın ilk toplantısı Helsinki’de düzenlenmişti. Şimdi de Daimi Ortak Mekanizma Stockholm’de toplanacak. Bir önceki hükümet seçim öncesinde bu toplantıyı Stockholm’de yapmaya cesaret edemedi, o yüzden Finlandiya’da olmuştu. Şimdi Stockholm’de olacak. Bu toplantıda tekrar Mutabakat Zaptı masaya yatırılacak. Bugüne kadar neler yapıldı neler yapılmadı bunlar gözden geçirilecek. Oradan da rapor gelecek. Ondan sonra tekrar bir değerlendirme olacak. Her iki ülke de bazı adımlar attılar ancak bu aşamada taahhütlerini yerine getirdiklerini söylemek zor. Gelecekte atılacak adımların belirlenmesi konusunda bugün yapılacak toplantının kritik olduğunu değerlendiriyoruz.
SURİYE VE MISIR’LA NORMALLEŞME SÜRECİ
SORU: Mısır’la normalleşme süreci nasıl ilerliyor?
CEVAP:Her seferinde söylüyoruz: Mısır ile normalleşme süreci bizim istediğimiz düzeyde hızlı değil ama bu bizden kaynaklanmıyor.
SORU: BAE’de mevkidaşınızla yaptığınız görüşmede neler konuşuldu?
CEVAP: Görüştüm, çok iyi geçti. Artık ikili düzeyde attığımız adımlara ilaveten Afrika dahil üçüncü ülkelerde de neler yapabileceklerimizi ve diğer projeleri konuşuyoruz.
SORU: Suriye ile temas devam ediyor mu?
CEVAP: Şu an planlanmış bir temas yok. İstihbarat düzeyinde devam ediyor.
TAHIL ANLAŞMASI VE RUSYA’YA YÖNELİK GÜBRE YASAĞININ KALKMASI ÇABALARI
SORU: Tahıl Koridoru Anlaşması yeniden yürürlüğe girdi. Nasıl bir diplomasi süreci işledi?
CEVAP: Çok yoğun bir temas trafiği var dikkat ederseniz. Rusya anlaşmaya döndükten sonra da yoğun bir telefon trafiğimiz oldu. Sayın Cumhurbaşkanımız, Putin, Zelenski ve BM Genel Sekreteri Guterres’le görüştü. Ben de yine BM Genel Sekreteri Guterres, ABD Dışişleri Bakanı Blinken, Ukrayna Dışişleri Bakanı Kuleba ile Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov ile telefonla görüştüm. Ayrıca NATO Genel Sekreteri Stoltenberg ile de görüştüm. Keza, Hollanda Dışişleri Bakanı’yla da bir görüşme yaptım. Hollanda özellikle gübre ihracatında önemli bir ülke. Bu arada BM Genel Sekreteri’nin de bazı temasları var. Genel Sekreter, Rus tahıl ve gübre ihracatının önündeki engellerin kalkması için görüşmelerde bulunuyor. Rusya’nın tahıl ve gübre ihracatının önündeki engeller tam olarak kalkmadı. Rusya’nın beklentilerinin karşılanması yönünde hangi adımlar atılacak, onları değerlendiriyoruz, çalışmaları koordine ediyoruz.
SORU: Bunun gerçekleşmesi için İstanbul’da tekrar bir anlaşma imzalanması mı gerekiyor?
CEVAP: İstanbul Anlaşması’nın süresi dört ay. Taraflarca itiraz gelmemesi halinde anlaşmanın süresi uzayacak. Tekrar bir anlaşmaya gerek yok. Rus gübresinin ihracatı, varılan mutabakatın bir parçası. Rusların bu taleplerinin karşılanmadığına ilişkin bazı endişeleri var. Şimdi bu tereddütleri ortadan kaldırmak için diplomasi işliyor.
YUNAN SİYASETÇİNİN TÜRKİYE’YE GİRMEMESİ
SORU: Yunanistan Orta Makedonya Bölge Başkanı Tzitzikostas, Türkiye’ye girmeden geri döndü. Siz ne düşünüyorsunuz?
CEVAP: Burada kastın olmadığı açık. Teknik bir sorundan dolayı Yunan vatandaşının ülkemize girişi gecikti. Bu teknik sorunun giderilmesinin ardından Yunan vatandaşının ülkemize girişine izin verildi.
SORU: Bazı Türk yetkililere Yunanistan’a giriş izni verilmediği ifade ediliyor?
CEVAP: İzmir’deki olayla bunun bir bağlantısı yok. Ancak Yunanistan’ın bilerek uyguladığı bazı yasaklar var. Biz de bu konuya ilişkin olarak Yunan makamlarını uyardık. Bazı yetkililerimize yönelik Yunanistan’a giriş yasağının devam etmesi halinde, buna karşılık vereceğiz.
ARAP BİRLİĞİ’NİN UZUN ZAMAN SONRA TÜRKİYE’Yİ KINAMAMASI
SORU: Arap Birliği Zirvesi’nde uzun bir aradan sonra Türkiye’ye kınama çıkmadı. Neler söylersiniz?
CEVAP: Dediğiniz doğru. Türkiye’ye yönelik iki tane sürekli kabul edilen karar vardı. (Irak ve Suriye’deki operasyonlar) İlk defa uzun bir aradan sonra bu iki metin kabul edilmediği gibi, bildiride de Türkiye’ye herhangi bir atıfta bulunulmadı. Bunun sebebi, Mısır ve Körfez ülkeleri dahil bazı Arap ülkeleri ile ilişkilerimizin normalleşmeye başlaması. Bizim kaldı ki Mısır ile bir mutabakatımız var. Yani ilişkiler normalleşirken uluslararası platformlarda birbirimize karşı gelmeyeceğiz. Ayrıca, Arap Birliği Zirvesi kararlarını, Arap ülkeleri arasındaki sorunların çözülmesi, Filistin davası gibi ortak davamızın birlikte savunulması ve Arap Ligi ülkeleriyle işbirliğimizin artmasına vesile olması bakımdan da olumlu buluyoruz.
