Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Joe Biden, Biden’ın görevi devraldığı tarih olan 20 Ocak’tan sonra ilk kez yüz yüze görüşecek. İkili arasındaki görüşmenin öncesinde masaya yatırılacak konular da basına sızdı. Biden’in görüşmede, NATO ve Avrupa güvenliği için çok önemli olan Türkiye’yi Batı bloğunda tutma adına ılımlı hamleler yapacağı detayı, görüşme öncesinde gündeme bomba gibi düştü.
BİRBİRLERİNİ TANIMALARI ÖNE ÇIKARILIYOR
İkili, Biden 20 Ocak’ta göreve başladıktan sonra sadece 23 Nisan’da telefonda görüşmüşlerdi. BBC Türkçe’de yer alan habere göre Erdoğan ve Biden’in birbirlerini Biden’ın 2008-2016 arası başkan yardımcılığı döneminden iyi tanıdıkları ABD’li yetkililer tarafından sıklıkla yapılan bir referans olarak dikkat çekiyor. Washington’da yapılan değerlendirmelerde, bu tanışıklığın görüşmeye olumlu bir şekilde yansıyacağı beklentisi de yer alıyor.
İKİ ÜLKE POZİTİF GÜNDEME YOĞUNLAŞTI
Beyaz Saray Sözcüsü Jan Psaki, Biden-Erdoğan görüşmesiyle ilgili bir soruyu yanıtlarken, Türkiye ile var olan ilişkiyi “yapıcı bir şekilde birlikte çalışmaya devam edilmesi gerektiğini hissettiğimiz alanların ve fırsatların olduğu, aynı zamanda ciddi anlaşmazlıklar yaşadığımız alanların da olduğu bir NATO ortağıyla olan ilişki” sözleriyle tanımladı.
Biden döneminde Türkiye-ABD ilişkilerinin Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nun tanımladığı gibi “pozitif gündem” üzerinden devam ettirilebileceği, özellikle bölgesel konularda yapılacak işbirliğinin bu sürecin dinamik bir şekilde yürümesine katkıda bulunacağı değerlendiriliyor.
WASHİNGTON’DAN ANKARA’YA NATO ELEŞTİRİSİ
ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken’ın Senato Dış İlişkiler Komitesi üyelerinin Türkiye ile ilgili sorularını yanıtlarken yaptığı “Türkiye’nin bazen, olması gerekenin aksine, bir NATO müttefiki gibi davranmadığı” vurgusu Washington’un Ankara’ya yönelttiği en temel eleştiri unsurlarından biri.
S-400 MESELESİ DE KONUŞULACAK
Blinken, Türkiye’nin Rusya’dan S-400 hava savunma sistemleri almasını, Güney Kafkasya, Doğu Akdeniz ve Kıbrıs’ta uluslararası hukuka karşı davranışlarını en önemli olarak sıraladı ve bu konuların Erdoğan-Biden görüşmesinde dile getirileceğini bildirdi.
Uluslararası ve Türk basınında çıkan bazı haberlere karşın, ABD’nin S-400 sorunun çözümü konusunda Türk hükümetine yeni bir öneride bulunmadığı ama “işleri daha da zor sokacak adımlar atmaması” uyarısında bulunduğu kaydediliyor.
BİDEN’İN PLANI KULİSLERE SIZDI
ABD Başkanı’nın Erdoğan ile görüşmesinin temel amaçlarından birisi de bir taraftan ikili ilişkiyi belirli bir rayda tutarken, diğer yandan da NATO ve Avrupa güvenliği için çok önemli olan Türkiye’yi Batı bloğunda tutacak bir siyasi çerçeve yaratmak olduğu değerlendiriliyor. Dışişleri Bakanı Blinken da Senato’daki konuşmasında, ABD’nin “Türkiye’nin çıpasını Batı’da tutmaya çalışacağını” kaydetmişti.
