İstanbul’un Fatih ilçesinde, kökleri 16. yüzyıla dayanan ve Sultan II. Selim’in kızı İsmihan Sultan tarafından inşa ettirilen tarihi medrese, zaman içerisinde geçirdiği değişimlerle günümüzde Fethiye İmam Hatip Ortaokulu olarak eğitim vermeye devam ediyor.
Fethiye İmam Hatip Ortaokulu, Anadolu Ajansı’nın “Asırlık Mektepler” serisi kapsamında ele alındı. Okul, tarihi Fethiye Camisi ile aynı kompleks içinde yer alıyor ve geçmişiyle günümüz eğitim sistemi arasında bir köprü kuruyor.
İsmihan Sultan Medresesi olarak bilinen yapının temelleri, 1573 yılında atıldı. Bu medrese daha sonra 1590 yılında III. Murat’ın sadrazamlarından Sinan Paşa tarafından genişletildi ve Fethiye Medresesi unvanını aldı. Yapı, III. Murat’ın emriyle dönüştürülen Pammakaristos Kilisesi’nin avlusuna inşa edildi.
Eğitim faaliyetlerine 1903 yılında medrese olarak başlayan bu tarihi bina, 1911-1915 yılları arasında Osmanlı döneminin önemli isimlerinden olan Musa Kazım Efendi’nin katkılarıyla yeniden inşa edildi. Yeni yapı, önceki binanın mimari özelliklerini koruyarak tasarlandı.
Eğitimde Dönüşüm Süreci
II. Meşrutiyet döneminde yapılan düzenlemelerle medrese, sadece dini ilimlerin öğretilmesiyle kalmayıp pozitif bilimlere de kapı açtı. Ancak Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun kabul edilmesinin ardından medreseler kapatıldı ve öğrenciler farklı kurumlara yönlendirildi.
Bina, eğitim faaliyetlerinin sona ermesinin ardından yangın mağdurlarına barınak olarak hizmet verdi. Çandarlı Kara Halil Numune Okulu’nun müdürü Asım Özel’in girişimleriyle tarihi yapı yeniden eğitim amaçlı kullanılmaya başlandı.
Tarihi Yapının Yeniden Canlanması
Özel’in çabalarıyla okul için yeni bir yapı arayışına girildi ve Fethiye Medresesi boşaltılarak bakım onarıma alındı. Bina, çeşitli değişikliklerle okula uygun hale getirildi ve 1924’te Çandarlı Kara Halil Numune Okulu burada eğitim vermeye başladı.
Fethiye İmam Hatip Ortaokulu, yıllar içinde farklı isimler altında hizmet verdi; 1948-1949 eğitim öğretim yılında “Fethiye İlkokulu” adını aldı ve zamanla iki ayrı kuruma bölündü. Sonunda ise 2012-2013 döneminde mevcut adıyla anılmaya başlandı.
“Burası tarihi bir bölge, böyle bir binada görev yapıyor olmak büyük bir ayrıcalık bizim için.”
Okul Müdürü Mehmet Ok, okulun bulunduğu yapının mimari dokusunun korunmasına özen gösterdiklerini belirtti. Yaklaşık 500 öğrencinin eğitim gördüğü okulda ikili eğitim yapılmakta olup, tarihi atmosferin günlük yaşamda hissedildiğini ifade etti.
Ok, “Tarihi binanın korunmasına özen gösteriyoruz. Hem devletimiz hem de Fatih Belediyesi bu konuda destek veriyor. Kendilerine minnettarız.” diyerek koruma çalışmalarına vurgu yaptı.
