Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Ekim ayı enflasyon gelişmelerinde artan güç fiyatlarına dikkat çekti.
TCMB’nin değerlendirmesine nazaran yıllık enflasyon besin ve temel mal dışındaki kümelerde yükseliş kaydederken, bu artışa en bariz katkı güç ve tütün eserlerinden geldi.
Banka Ekim ayında petrol, propan, bütan, kömür üzere güç fiyatlarının dolar bazında kayda bedel bir oranda yükseldiğini, Türk lirasındaki görünüm ile birlikte yurt içi güç kalemlerinde yüksek fiyat artışları kaydedildiğini belirtti.
Bankanın değerlendirmesine nazaran, tütün eserlerindeki fiyat artışının tüketici enflasyonuna tesiri 0,30 puan civarında oldu.
“Çekirdek göstergelerde yüksek düzeyler korundu”
TCMB’nin aylık fiyat gelişmeleri değerlendirmesinde kokanta ve otel kümesi fiyatlarındaki yükseliş eğiliminin hizmet yıllık enflasyonunu olumsuz istikamette etkilemeye devam ettiği tabir edildi.
Temel mal yıllık enflasyonunun güçlü tüketim malları fiyat gelişmelerine bağlı olarak yavaşladığına dikkat çeken TCMB besin yıllık enflasyonundaki gerilemede ise taze meyve fiyatlarındaki düzeltme hareketinin tesirinin hissedildiği belirtti.
TCMB’ye nazaran emtia fiyatları Ekim ayında güç, metal ve ziraî eserler öncülüğünde olumsuz bir seyir izlemiş ve dış fiyat baskıları barizleşti.
Bu gelişmelere ek olarak, artan tedarik ezaları ile birlikte üretici fiyatlarının güç ve orta malı dalında besbelli olmak üzere alt kümeler genelinde yükseldiği de söz edildi.
Merkez Bankası’nın değerlendirmesinde çekirdek göstergelere ait ise şu tabirler kullanıldı:
Bu devirde B ve C göstergelerinin yıllık enflasyonları sonlu bir oranda gerilerken, göstergelerin yakın periyot eğilimlerinde Ekim ayında da yavaşlama kaydedilmekle birlikte yüksek düzeyler korunmuştur.
Ekim’de enflasyon yüzde 20’ye dayandı
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı bilgilere nazaran Ekim’de tüketici fiyat endeksi evvelki yılın birebir devrine nazaran yüzde 19,89 arttı.
Aylık bazda artış yüzde 2,39 olarak kaydedildi. Ekim’de üretici enflasyonu ise yıllık yüzde 46,31 oldu. Böylece yıllık üretici enflasyonunda Haziran 2002’den bu yana en yüksek düzey izlendi.
Sayılar tüketici ve üretici enflasyonu ortasındaki makasın da rekor düzeye yükseldiğini gösterdi.
Enflasyonda yayılım 3 yılın doruğuna çıktı
Ekim ayında enflasyon sepeti içindeki fiyatı artan kalemlerin sayısı yükseliş ivmesine devam etti.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) datalarına nazaran Ekim 2021’de, endekste kapsanan 415 husustan, 46 unsurun ortalama fiyatında düşüş gerçekleşirken, 38 hususun ortalama fiyatında değişim olmadı. 331 unsurun ortalama fiyatında ise artış gerçekleşti.
Böylece fiyatı artan kalem sayısı Ekim 2018’den bu yana en yüksek düzeye çıktı. 2018 Ekim ayında fiyatı artan kalem sayısı 339 ile endeks tarihinin en yüksek düzeyine ulaşmıştı.
