Son yıllarda Afrika ülkeleriyle bağlantılarını kazan-kazan modeli ile geliştiren Türkiye, iki büyük tepeye mesken sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Birincisi 2008 yılında yapılan Türkiye-Afrika İştirak Tepesi 21-22 Ekim’de İstanbul’da gerçekleştirilecek, 17-18 Aralık’ta ise üçüncü Türkiye-Afrika Paydaşlık Doruğu düzenlenecek. Her iki doruğun Afrika ile ticari ve ekonomik ilgileri daha da güçlendirmesi beklenirken karşılıklı yatırımların artması ve beş yıllık yeni bir aksiyon planın kabul edilmesi hedefleniyor.
TİCARETTE AMAÇ 50 MİLYAR DOLAR
Son 18 yılda Afrika ülkeleri ile ikili ticaret hacmi tam altı kat arttı. Türkiye’den Afrika’ya yönelen yabancı yatırımlar, yüzde 11’lik artışla 46 milyar dolara ulaştı. 2010-2019 periyodunda Türkiye ile Afrika kıtası ülkeleri ortasında 186,5 milyar dolarlık ticaret yapıldı. 2003 yılında 5,4 milyar dolar olan Türkiye ile Afrika ülkeleri ortasındaki ticaret hacmi 2020 yılında Covid-19 salgınının olumsuz tesirlerine karşın 25 milyar doları aştı. Yeni amaç ise 50 milyar dolara ulaşmak.
BÜYÜKELÇİLİK SAYISI 50’YE YAKLAŞTI
2002 yılında Türkiye’nin 12 büyükelçiliğinin bulunduğu Afrika’da bugün 43 ülkede Türk büyükelçisi misyon yapıyor. Bu sayının önümüzdeki periyotta 50’ye çıkarılması hedefleniyor. Tekrar 2018’de 10 olan Ankara’daki Afrika büyükelçiliklerinin sayısı bu yıl 37’ye çıktı.
50 ÜLKEYE DİREKT UÇUŞ
Bunların yanı sıra, Türkiye Maarif Vakfı (TMV) Afrika’nın dört bir yanında 144 eğitim kurumu ve 17 öğrenci yurdu işletiyor. Türk İş Birliği ve Kalkınma Ajansının (TİKA) Afrika’daki temsilcilik sayısı da 22’ye ulaştı. Ayrıyeten, Türk Hava Yolları (THY) kıtadaki 50’den fazla kente uçuşlar düzenliyor. Türk inşaat şirketi Afrika ülkelerindeki birçok projede yer alıyor.
Türkiye İhracatçılar Meclisinin açıkladığı 2020 yılı datalarına nazaran savunma ve havacılık ihracatında bu yıl ihracat gerçekleştirilen ülkelerin değerli bir kısmını Afrika ülkeleri oluşturdu. Burkina Faso, Çad, Etiyopya, Gabon, Gambiya, Mali, Nijer ve Somali ve Libya Afrika’da ihracat gerçekleştirilen ülkeler ortasında yerini aldı.
AFRİKA’DA ASKERÎ VARLIK
Milyarlarca dolarlık ticaretle Türkiye son on yılda Afrika ülkeleriyle güçlü bağlar inşa ederken 2017’de Somali’deki askerî üssün açılışı, Türkiye’nin Afrika’daki varlığına askerî bir boyut da ekledi. Türkiye ayrıyeten Kuzey Afrika ülkesi olan Libya’da da BM’nin yasal olarak tanıdığı Trablus hükûmetine askerî eğitim ve danışmanlık hizmeti veriyor. Ayrıyeten Türk askeri, Mali’de BM Çok Boyutlu Entegre İstikrar Misyonu (MINUSMA) kapsamında misyon yapıyor. TSK, Orta Afrika Cumhuriyeti’nde de BM bünyesinde bulunuyor. Mehmetçik, bu ülkede BM Çok Boyutlu Entegre İstikrar Misyonu’na takviye veriyor.
AFRİKA’YI EN ÇOK ERDOĞAN ZİYARET ETTİ
2015-2020 yılları ortasında Afrika ülkeleri ve Türkiye ortasında yapılan karşılıklı üst seviye ziyaretlerin sayısı 500’ü aştı. Afrika’ya en fazla seyahat yapan önder unvanını elinde bulunduran Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Tunus’tan Mozambik’e, Güney Afrika’dan Fas’a, Somali’den Senegal’e bugüne dek Afrika’da 30’un üzerinde ülkeyi ziyaret etti.
